अमेरिका र इरानबीचको तनाव कम हुने आशामा तेलको मूल्य घट्यो

एजेन्सी । दुई हप्तासम्म चलेको आक्रमणपछि अमेरिका र इरानले सप्ताहन्तमा आफ्ना प्रहारहरू रोकेसँगै सोमबार तेलको मूल्य ६ प्रतिशतभन्दा बढीले घटेको छ ।

यसले कूटनीतिक समाधानमार्फत तनाव कम हुने र ‘स्ट्रेट अफ हर्मुज’मा पुनः ढुवानी सुरु हुने आशा जगाएको छ ।

सोमबार ‘ब्रेन्ट क्रुड’ को मूल्य ६.२० डलर अर्थात् ६.४ प्रतिशतले घटेर प्रति ब्यारल ९०.५८ डलर कायम भयो । कारोबारको सुरुवाती समयमा यो ९० डलरको मुख्य समर्थन बिन्दुभन्दा तल झरेको थियो ।

त्यसैगरी, अमेरिकी ‘वेस्ट टेक्सस इन्टरमिडिएट’ को मूल्य प्रति ब्यारल ८३.५१ डलर कायम भयो, जुन ५.८० डलर वा ६.५ प्रतिशतको गिरावट हो ।

विगत तीन हप्तादेखि बढिरहेको तेलको मूल्य अहिले करिब एक हप्तायताकै न्यून स्तरमा झरेको छ। हर्मुजबाट हुने तेल ढुवानीमा अवरोध आएपछि ब्रेन्ट क्रुडको मूल्य प्रति ब्यारल १०० डलरसम्म पुगेको थियो ।

यस द्वन्द्वले रेड सी क्षेत्रलाई समेत प्रभावित पारेको थियो, जसका कारण विश्वको ठूलो निर्यातकर्ता साउदी अरबबाट ‘बाब अल-मन्डेब’ जलमार्ग हुँदै एसियातर्फ हुने निर्यातमा बाधा पुगेको थियो।

संयुक्त राष्ट्र संघका लागि अमेरिकी राजदूत माइक वाल्ट्जले ‘फक्स न्युज सन्डे’ र अन्य अमेरिकी सञ्चारमाध्यमहरूलाई बताएअनुसार राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले कूटनीतिको लागि थप समय दिन अमेरिकी आक्रमणहरू रोक्ने निर्णय गरेका छन्।

‘अमेरिका र इरान दुवैले थप सैन्य कारबाहीबाट पछि हटेपछि तेलको मूल्यमा तीव्र गिरावट आएको छ, जसले तनाव कम हुने पहिलो ठोस संकेत दिएको छ,’ आईएनजीका विश्लेषकहरूले एक टिप्पणीमा भनेका छन्, ‘आज बिहान तेलको मूल्यमा देखिएको यो उतारचढावले बजार सकारात्मक समाचारको लागि कति भोको छ भन्ने स्पष्ट पार्छ।’

आक्रमण रोकिए पनि सप्ताहन्तमा हर्मुजबाट दैनिक १० भन्दा कम वस्तुवाहक जहाजहरू मात्र आवतजावत गरेको ‘केपलर’ को तथ्यांकले देखाएको छ ।

‘हर्मुजमा जहाजको प्रवाह पुरानै अवस्थामा फर्कन ढिलो र आंशिक मात्र हुने सम्भावना छ, किनकि धेरै जहाज कम्पनीहरू अझै सशंकित छन्। उनीहरूले पूर्ण सुरक्षाको प्रत्याभूति नपाएसम्म आफ्ना जहाजहरू त्यहाँ पठाउन चाहँदैनन्,’ एमएसटी मार्कीका विश्लेषक साउल काभोनिकले भने।

यसका साथै, यमनी हुथी विद्रोहीहरूले रेड सी तटमा रहेका साउदी तेल प्रशोधन केन्द्रहरूमा आक्रमण गरेपछि आइतबार बाब अल-मन्डेब जलमार्गमा जहाजको चाप घटेको छ । यद्यपि, एउटा तेस्रो चिनियाँ सुपरट्याङ्कर भने सोही मार्ग हुँदै बाहिरिन सफल भएको छ।

यद्यपि, मध्यपूर्वमा जारी ढुवानी जोखिम र रुस-युक्रेन युद्धका कारण कच्चा तेलको आपूर्ति प्रभावित भइरहेमा बजारमा मूल्य फेरि बढ्न सक्ने केही विश्लेषकहरूको अनुमान छ।

‘मध्यपूर्वको द्वन्द्व रेड सीसम्म फैलिएको छ र युक्रेनी ड्रोनहरूले रुसी जहाज र तेल प्रशोधन केन्द्रहरूमा प्रहार गरेका छन् । आपूर्तिको यो अवरोध जारी रहेमा तेलको मूल्य उच्च रहन सक्छ, जसले विश्वव्यापी मुद्रास्फीतिमा थप जोखिम निम्त्याउन सक्छ,’ यूओबीका विश्लेषकहरूले भनेका छन् ।

युक्रेनले सप्ताहन्तमा रुसका धेरै तेल खानी तथा प्रशोधन स्थलहरूमा प्रहार गरेको जनाएको छ।