मेस्सी, रोनाल्डो, पेलेसहित यी हुन् विश्वकप फुटबल इतिहासका शीर्ष १० खेलाडी

विश्वकप भन्दा ठूलो कुनै खेलकुद घटना छैन । यो व्यावसायिक फुटबलको सर्वोच्च शिखर हो, जहाँ विश्वव्यापी सुपरस्टारहरू जन्मिन्छन् । सपनाहरू मर्दछन् र लेजेन्डहरू सदाका लागि बाँचिरहन्छन् । कहिलेकाहीँ एउटै गोल, एउटै पास, एउटै ट्याकल, एउटै ब्लक वा एउटै बचाउले पहिले थोरै चिनिने खेलाडी राष्ट्रिय नायक बन्न सक्छन्, देशको सामूहिक चेतनामा सदाका लागि नाम अंकित हुन्छ ।

तर, उनीहरू को हुन् सर्वोत्कृष्ट मध्येका सर्वोत्कृष्ट, विश्वकपको उत्कृष्ट उत्पादन ? कुन खेलाडीहरूले खेलको यो सबैभन्दा ठूलो मञ्चलाई अरू कसैले जस्तो उज्यालो पारिदिएका छन् ? हामी त्यी प्रतिष्ठित व्यक्तित्वहरूको कुरा गर्दैछौं जसले एउटा मात्र होइन- बहु संस्करणमा अमिट छाप छोडेका छन् ।

१०. मिरोस्लाभ क्लोजे (जर्मनी)

मिरोस्लाभ क्लोजे इतिहासका सबैभन्दा राम्रा खेलाडीहरू मध्ये एक हुन् ? होइन, बिल्कुल होइनन् । क्लब स्तरमा क्लोजे सधैं एकदम राम्रो फरवार्ड थिए, तर कहिल्यै महान् थिएनन् -यद्यपि उनी लाजियोमा केही हदसम्म लेजेन्ड नै हुन् । तर अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा क्लोजे फरक थिए, एक स्वार्थरहित स्ट्राइकर जो अझै पनि स्वतन्त्र रूपमा गोल गर्न सक्थे ।

वास्तवमा, जर्मनीका लागि उनले १३७ खेलमा ७१ गोल गरे । उल्लेखनीय रूपमा, ती मध्ये १६ गोल विश्वकप फाइनलमा आए, जसले २००६ को गोल्डेन बुट विजेता क्लोजेलाई ब्राजिल २०१४ मा टुर्नामेन्टको सर्वकालिक सर्वाधिक गोलकर्ताको रूपमा रोनाल्डोलाई उछिन्न पुग्यो ।

एकदम उपयुक्त रूपमा, क्लोजेले जर्मनीको सेलेसाओमाथिको ७-१ को सनसनीपूर्ण ध्वस्त पार्ने खेलमा बेलो होरिजोन्टेमा रेकर्डको पूर्ण अधिकार लिए – त्यही साँझ उनी चार लगातार विश्वकप सेमिफाइनल खेल्ने पहिलो खेलाडी बने ।

संगति र निरन्तरताको हिसाबले क्लोजे साँच्चै अद्भुत थिए, र उनको अन्तर्राष्ट्रिय करियरको अन्त्य अझ राम्रो हुन सक्दैनथ्यो, किनकि उनले आफ्नो देशलाई २०१४ को फाइनलमा अर्जेन्टिनालाई हराउन मद्दत गरेर विदाई गरे ।

स्पष्ट रूपमा, उनको ऐतिहासिक गोल संख्या अब लियोनेल मेसीले बराबरी गरेका छन् – तर उनीसँग यसमा कुनै समस्या छैन, किनकि उनले आफूलाई अर्जेन्टिनी ‘जीनियस’ को ‘ठूलो फ्यान’ भनेका छन् ।

तैपनि, क्लोजे त्यो स्तरका खेलाडी कहिल्यै थिएनन्, तर उनी ग्यारी लिनेकरले भने जस्तै हावामा अद्भुत थिए (उनले २००२ विश्वकपमा मात्र पाँच हेडेड गोल गरे!) र एक उत्कृष्ट ‘पोचर’ थिए जसले आफ्नो देशका लागि लगभग सधैं डेलिभर गरे । वास्तवमा, जर्मनीले क्लोजेले गोल गरेको कुनै पनि खेल कहिल्यै हारेनन्!

९. जिनेदिन जिदान (फ्रान्स)

फुटबल इतिहासकै सबैभन्दा आकर्षक पात्रहरूमध्ये एक, जिनेदिन जिदान जति भव्य थिए, उति नै अस्थिर पनि थिए; उनी एक त्रुटिपूर्ण प्रतिभाका साक्षात प्रतिमूर्ति थिए । यो द्वैध चरित्र विश्वकपमा भन्दा राम्रो अन्य कतै पनि देखिएन ।

सन् १९९८ को विश्वकपमा जिदानको डेब्यु यात्रा समूह चरणमै साउदी अरबका फुवाद अनवरलाई कुल्चिएर पाएको एउटा अर्थहीन रातो कार्डका कारण लगभग समय नपुग्दै अन्त्य हुन लागेको थियो । तर फ्रान्स उनी बिना नै क्वार्टरफाइनलसम्म पुग्यो र यी आक्रामक मिडफिल्डरले फाइनलमा ब्राजिल विरुद्ध दुई गोल गर्दै आयोजक राष्ट्रलाई विश्वकप जिताए ।

चार वर्षपछि जापान र दक्षिण कोरियामा भएको विश्वकपमा ‘लेस ब्लुज’ (फ्रान्सेली टोली) पहिलो चरणबाटै बाहिरियो । सन् २००६ को अभियानमा सहभागी गराउन जिदानलाई अन्तर्राष्ट्रिय सन्यासबाट फिर्ता आउन मनाउनुपरेको थियो ।

‘मैले भन्न लागेको कुरा अलि बढाइचढाइ जस्तो सुनिएला, तर यो सत्य हो: ईश्वर हुनुहुन्छ र उहाँ फ्रान्सेली टोलीमा फर्कनुभएको छ,’ जर्मनीमा हुने प्रतियोगिता अगाडि थियरी हेनरीले उत्साहित हुँदै भनेका थिए ।

जिदानको प्रदर्शन पक्कै पनि दैवीय थियो, तर फ्रान्सलाई एकपछि अर्को उत्कृष्ट प्रदर्शनका साथ फाइनलसम्म पुर्‍याएपछि बर्लिनमा फेरि उनको रिसको सीमा रहेन । त्यहाँ उनले मार्को मातेराजी (जसले जिदानकी बहिनीको अपमान गरेका थिए) लाई मानव इतिहासकै सबैभन्दा चर्चित ‘हेडबट’ (टाउकोले हिर्काउने काम) गरेपछि मैदानबाट बाहिरिनुपरेको थियो ।

जिदानले पछि स्पष्टीकरण दिए, ‘मेरो जुनून, स्वभाव र तातो रगतले मलाई प्रतिक्रिया जनाउन बाध्य बनायो ।’ तर उनको खेल दृष्टिकोण, कौशल र निर्णायकताले उनलाई प्रतियोगिताको ‘गोल्डेन बल’ को हकदार बनायो ।

८. किलियन एमबाप्पे (फ्रान्स)

किलियन एमबाप्पेले अहिलेसम्म च्याम्पियन्स लिग वा बालोन डी’ओर जितेका छैनन् र उनी अझै २७ वर्षका मात्र छन् । यद्यपि, विश्वकप लेजेन्डको रूपमा यी फ्रान्सेली फरवार्डको स्थानमा कुनै विवाद छैन ।

सन् २०१८ मा रसियामा भएको आफ्नो पहिलो विश्वकपमा, फ्रान्सको जितमा चार गोल गरेपछि एमबाप्पेलाई प्रतियोगिताको उत्कृष्ट युवा खेलाडी घोषित गरियो । फाइनलमा गोल गर्दै उनी सन् १९५८ पछि यसो गर्ने पहिलो किशोर बने । ब्राजिलका लिजेन्ड पेलेले सामाजिक सञ्जालमा लेखे, ‘यस क्लबमा स्वागत छ । साथ पाउनु राम्रो कुरा हो ।’

चार वर्षपछि एमबाप्पे अर्को एउटा विशेष क्लबमा सामेल भए, जुन पहिले जेफ हर्स्टको मात्र थियो । उनले विश्वकप फाइनलमा दोस्रो ह्याट्रिक गरे । लगातार दोस्रो उपाधि जित्न यो पर्याप्त नभए पनि, यसले एमबाप्पेलाई ‘गोल्डेन बुट’ दिलायो र फाइनल खेलहरूमा मात्र उनको कुल गोल संख्या चार पुर्यायो – जुन प्रतियोगिताको इतिहासमा कुनै पनि अन्य खेलाडीको भन्दा बढी हो।

सेनेगल विरुद्ध दुई गोल गर्दै आफ्नो तेस्रो अभियान सुरु गरेसँगै, एमबाप्पे विश्वकपमा मात्र १५ खेलमा १४ गोल गर्दै सर्वाधिक गोलकर्ताको सूचीमा संयुक्त रूपमा चौथो स्थानमा पुगेका छन् । यसको अर्थ उनी चाँडै नै त्यो रेकर्ड पनि तोड्ने निश्चित छ ।

७. गेर्ड मुलर (जर्मनी)

गेर्ड मुलर फुटबल इतिहासले देखेको सबैभन्दा महान ‘गोल-पोचर’ (अवसर छोप्ने खेलाडी) थिए । बायर्न म्युनिखका यी लेजेन्ड सुरुवाती पाँच यार्डको दौडमा बिजुली जस्तै छिटा थिए र छोटो कद र मोटो शरीर भए पनि उनी हावामा (हेडिङमा) अद्भुत थिए।

सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा, मुलरसँग गोल गर्ने गजबको अन्तर्ज्ञान थियो, जसले उनलाई ‘पेनाल्टी बक्स’ को खतरनाक शिकारी बनायो । वास्तवमा, फ्रान्ज बेकेनबाउरले स्वीकार गरेका थिए कि उनी मुलरको विरुद्धमा नभई सँगै खेल्न पाएकोमा खुसी थिए, किनकि उनले तालिमका क्रममा पनि आफ्ना यी साथीलाई रोक्न सक्दैनथे ।

जर्मनीका लागि मुलरको गोल गर्ने दर अचम्मको थियो (६२ खेलमा ६९ गोल) र उल्लेखनीय कुरा के छ भने उनी विश्वकपमा पनि उस्तै प्रभावशाली थिए ।

दुईवटा विश्वकपका १३ खेलमा यी होचा स्ट्राइकरले १४ गोल गरे, जसमा सन् १९७४ को नेदरल्याण्ड्स विरुद्धको फाइनलमा गरेको निर्णायक गोल पनि समावेश छ, जसले जर्मनीलाई आफ्नै भूमिमा विजयी बनायो ।

‘मैले यो भन्दा राम्रा गोलहरू गरेको छु,’ मुलरले पछि स्वीकार गरे, ‘तर सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण त्यही गोल थियो जसले हामीलाई विश्व च्याम्पियन बनायो ।’ र यसले उनलाई विश्वकपको एक आइकनको रूपमा स्थापित गर्‍यो ।

६. काफु (ब्राजिल)

इटालीमा काफु ‘इल पेन्डोलिनो’ (एक द्रुत गतिको रेल) को रूपमा चिनिन्थे, जुन ९० मिनेटसम्म निरन्तर मैदानको छेउबाट तल-माथि गरिरहने ‘राइट ब्याक’ खेलाडीका लागि एकदमै उपयुक्त नाम थियो । सर एलेक्स फर्गुसनले त एकपटक मजाकमा भनेका थिए कि ती ब्राजिलियनसँग त्यस्तो अद्भुत कार्य-क्षमता कायम राख्न दुईवटा मुटु हुनुपर्छ ।

काफु पक्कै पनि प्रकृतिको एक अनौठो उपहार थिए र राइट-ब्याकहरूको पूरै पुस्ताका लागि प्रेरणाको स्रोत थिए । उनीहरू आफ्नो रक्षात्मक जिम्मेवारी नबिर्सीकन एक अतिरिक्त ‘विङ्गर’को रूपमा प्रभावकारी भूमिका खेल्ने काफुको क्षमताको सिको गर्न चाहन्थे ।

कहिल्यै नथाक्ने र सबैले मन पराउने काफु जम्मा चारवटा विश्वकपमा सहभागी भए र कीर्तिमानी तीनवटा फाइनल खेले । उनले सन् १९९४ को फाइनल खेल सुरुवाती टिममा बसेर खेलेनन्, तर जर्जिन्होको चोटपछि सुरुमै मैदान प्रवेश गरे र इटाली विरुद्ध पेनाल्टी सुटआउटमा जित हासिल गर्न ब्राजिलको तर्फबाट ‘क्लिन शीट’ राख्न आफ्नो भूमिका निभाए ।

यद्यपि, १९९८ को फ्रान्स विश्वकपसम्म आइपुग्दा काफु विश्वकै उत्कृष्ट आक्रामक राइट-ब्याकको रूपमा चिनिए । फाइनलमा आयोजक फ्रान्ससँग ब्राजिल पराजित भयो, तर सन् २००२ मा योकोहामामा जर्मनीलाई २-० ले हराउँदै काफुले आफ्नो दोस्रो विश्वकप उपाधि र कप्तानको रूपमा पहिलो उपाधि चुमे ।

यो काफुको खेल जीवनको सबैभन्दा गौरवपूर्ण क्षण थियो । प्रतियोगिताको इतिहासकै एक स्मरणीय दृश्यमा, उनी पोडियमको माथि जोखिमपूर्ण रूपमा उभिँदै ट्रफी उचालेर अरूभन्दा माथि देखिए र मनमनै सोचे, ‘लक्ष्य: पूरा भयो’ ।

५. फ्रान्ज बेकेनबाउर (जर्मनी)

ग्लेन होडलले एक पटक भनेका थिए, ‘एक महान खेलाडीको पहिचान भनेको विभिन्न युगहरूमा उत्तिकै प्रभावकारी ढंगले खेल्न सक्ने क्षमता हो ।’ उनले फ्रान्ज बेकेनबाउरको बारेमा कुरा गरिरहेका थिए, जसले खेलमा ठूलो परिवर्तन भइरहेको समयमा लगातार तीनवटा विश्वकप खेलेका थिए र ती तीनै प्रतियोगितामा उनी चम्किए किनभने उनी त्यस परिवर्तनको अग्रपंक्तिमा थिए ।

‘डर काइजर’ एक बहुमुखी मिडफिल्डर थिए जसलाई रक्षापंक्तिमा सारिएको थियो । उनले ‘स्वीपर’को भूमिका आविष्कार नगरे पनि यसको सबैभन्दा उत्कृष्ट प्रयोगकर्ता बने ।

सन् १९६६ को विश्वकपमा पश्चिम जर्मनीलाई उपविजेता बनाउन बेकेनबाउरले महत्वपूर्ण भूमिका खेले, जहाँ उनले फाइनलसम्मको यात्रामा चार गोल गरेका थिए । चार वर्षपछि मेक्सिकोमा इंग्ल्यान्ड विरुद्धको प्रसिद्ध जितमा पनि उनी लक्ष्यमा थिए (गोल गरे) । यद्यपि, उनको त्यो अभियान ‘द गेम अफ द सेन्चुरी’ का लागि सधैं सम्झिइनेछ, जहाँ इटाली विरुद्धको ऐतिहासिक सेमिफाइनल हारका क्रममा जर्मनीले आफ्ना दुईवटै खेलाडी परिवर्तन गरिसकेको कारण उनले हात मर्किएर पट्टी बाँधेरै खेल पूरा गरेका थिए, किनभने उनले मैदान छोड्न मानेका थिएनन् ।

र त्यसैले, सन् १९७४ को विश्वकप फाइनलमा जोहान क्रुफ र नेदरल्याण्ड्सका अन्य ‘टोटल फुटबलर’हरू पराजित हुँदा विश्वभरका तटस्थ समर्थकहरू दुखी भए पनि, म्युनिखमा भएको खेलमा डच टोलीलाई २-१ ले हराएपछि बेकेनबाउर ट्रफी उचाल्न योग्य थिएनन् भनेर कसैले तर्क गर्न सकेन । कार्ल-हेन्ज रुमेनिगेले भनेझैं, उनी ‘एक पूर्ण खेलाडी’ थिए, जो शैली र क्षमता दुवैले भरिपूर्ण बहुमुखी फुटबलर थिए ।

४. रोनाल्डो (ब्राजिल)

सन् १९९८ को विश्वकप फाइनलअघि रोनाल्डोलाई किन छारे रोग जस्तो काँप्ने समस्या भयो भन्ने कुरा अझै पनि रहस्यकै विषय छ । यद्यपि, हामीलाई के थाहा छ भने, यदि ती ब्राजिलियन स्ट्राइकर पेरिसमा खेल्नका लागि सही मानसिक र शारीरिक अवस्थामा भइदिएको भए त्यो खेल निकै फरक हुने थियो ।

त्यस समयमा फुटबलमा उनीभन्दा डरलाग्दो फरवार्ड कोही थिएन । ‘ओ फेनोमेनो’ ले वास्तवमै आफ्नो उपनामलाई सार्थक बनाएका थिए । उनी हामीले पहिले कहिल्यै नदेखेको खेलाडी जस्तै थिए— एक यस्तो स्ट्राइकर जसमा धावकको जस्तो विस्फोटक गति र एथलेटिसिजमका साथै विङ्गरको जस्तो लोभलाग्दो सीप थियो । फलस्वरूप, फ्रान्ससँग ब्राजिल ३-० ले पराजित हुँदा उनी आफ्नो स्वभाविक लयमा नभए पनि, शृङ्खलाबद्ध उत्कृष्ट प्रदर्शनका आधारमा रोनाल्डोलाई नै प्रतियोगिताको उत्कृष्ट खेलाडी (गोल्डेन बल विजेता) घोषणा गरिएको थियो ।

रमाइलो कुरा के छ भने, उनले २००२ को ‘गोल्डेन बल’ जित्न सकेनन्, जुन अचम्मलाग्दो गरी ओलिभर कानले जिते । तर दक्षिण कोरिया र जापानमा भएको त्यो प्रतियोगिता पूर्ण रूपमा रोनाल्डोको पुनरागमनको बारेमा थियो, जहाँ ब्राजिलका नम्बर ९ ले फाइनलमा दुई गोलसहित सात खेलमा आठ गोल गरे ।

‘मैले भर्खरै महसुस गर्दैछु कि वास्तवमा के भयो,’ झन्डै चार वर्षसम्म निरन्तर चोटको समस्यामा परेपछि ती सेन्टर-फरवार्डले भनेका थिए । ‘मेरो खुसी र भावनाहरू यति धेरै छन् कि यो बुझ्न गाह्रो छ । मैले पहिले पनि भनेको थिएँ कि मेरो ठूलो जीत भनेको फेरि फुटबल खेल्नु, फेरि दौडनु र फेरि गोल गर्नु थियो । तर हाम्रो पाँचौं विश्व उपाधिका लागि भएको यो जीतले मेरो स्वास्थ्य लाभ र पूरै टोलीको मेहेनतमा स्वर्ण परीणाम थपिदिएको छ ।’

३. डिएगो म्याराडोना (अर्जेन्टिना)

सन् १९८६ मा डिएगो म्याराडोनाले जस्तै विश्वकपमा अरू कसैले पनि प्रभुत्व जमाउन सकेको छैन । खेल इतिहासकै सबैभन्दा प्राकृतिक रूपमा प्रतिभाशाली खेलाडी आफ्नो शक्तिको शिखरमा थिए र, सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण कुरा, उनी पूर्ण रूपमा फुटबलमा केन्द्रित थिए ।

नेपल्समा विलासी जीवनशैली बिताउने म्याराडोनाले मेक्सिको ८६ का लागि आफूलाई शारीरिक रूपमा फिट राख्न महिनौं बिताएका थिए । उनले चार वर्षअघि स्पेनमा भएको दुःखद अभियानको क्षतिपूर्ति गर्न चाहेका थिए, जहाँ पाँच खेलहरूमा एकपछि अर्को क्रूर फाउलको शिकार भएपछि ब्राजिल विरुद्धको दोस्रो समूह चरणको अन्तिम खेलमा उनले रातो कार्ड पाएका थिए ।

तर, मेक्सिकोमा म्याराडोनालाई रोक्ने कोही थिएन । अर्जेन्टिनाले आफ्नो दोस्रो उपाधि जित्ने क्रममा १४ गोल गरेको थियो— जसमा उनीहरूका कप्तान प्रत्यक्ष रूपमा १० गोलमा संलग्न थिए । पक्कै पनि, इङ्गल्याण्ड विरुद्धको क्वार्टर-फाइनलको दुई गोलले म्याराडोनालाई परिभाषित गर्‍यो, जसले एक गोल ‘ह्यान्ड अफ गड’ (ईश्वरको हात) बाट गरे र अर्को गोल आफ्नै देब्रे खुट्टाले गरे ।

म्याराडोनाको विश्वकप विरासत पछि अमेरिका ९४ मा एन्टि-डोपिङ परीक्षणमा असफल भएपछि केही धमिलिएको थियो, र उनी फुटबलमा सबैभन्दा विभाजित पात्रहरूमध्ये एक हुन् । यद्यपि, विश्वकपका महान् खेलाडीको रूपमा उनको हैसियतमा प्रश्न उठाउन सकिँदैन । म्याराडोनाको पूरै करियर, उनका पूर्व साथी जर्ज वाल्दानोको शब्दमा भन्नुपर्दा, ‘उनी र विश्व बीचको लडाईं’ जस्तै थियो, र १९८६ को मेक्सिकोमा उनले जिते ।

२. लियोनेल मेस्सी (अर्जेन्टिना)

१५ वर्षभन्दा बढी समयसम्म लियोनेल मेस्सीले निरन्तर यस्तो उत्कृष्ट प्रदर्शन गरे जसले उनलाई फुटबल इतिहासका अन्य खेलाडीहरूबाट अलग बनायो । यद्यपि, उनले विश्वकप जित्न बाँकी रहेकाले उनलाई सर्वकालीन महान् मान्ने कुरामा प्रश्न उठिरह्यो । मेस्सी २०१४ मा यसको नजिक पुगेका थिए, जहाँ उनलाई ‘गोल्डेन बल’ त दिइयो तर उनले सबैभन्दा बढी चाहेको ट्रफी पाएनन्, किनकि रियो दि जेनेरियोमा अर्जेन्टिना जर्मनीसँग थप गरिएको समयमा पराजित भयो ।

त्यसैले, २०१८ को रसिया विश्वकपमा फ्रान्ससँग अन्तिम १६ मा पराजित भएपछि मेस्सीका लागि अवसरको ढोका बन्द भएको जस्तो देखिएको थियो । तर, चार वर्षपछि कतारमा ३५ वर्षीय मेस्सीले १९८६ मा डिएगो म्याराडोना पछिको सबैभन्दा ठूलो व्यक्तिगत विश्वकप अभियान प्रदर्शन गर्दै समयलाई चुनौती दिए ।

अर्जेन्टिनालाई पहिलो चरणको लज्जास्पद बहिर्गमनबाट बचाएपछि, उनी इतिहासमा समूह चरण, अन्तिम १६, क्वार्टर-फाइनल, सेमिफाइनल र फाइनल सबैमा गोल गर्ने पहिलो खेलाडी बने । उनी नकआउट चरणको हरेक खेलमा ‘प्लेयर अफ द म्याच’ पनि चुनिए, जसले गर्दा उनको दोस्रो गोल्डेन बल (यो पनि एक कीर्तिमान) औपचारिक मात्र बन्यो ।

फ्रान्स विरुद्धको पेनाल्टी सुटआउटमा अर्जेन्टिनाको सफलतासँगै कतारमा फुटबलको पूर्णता प्राप्त गरेपछि मेस्सीले अन्तर्राष्ट्रिय क्षेत्रबाट बिदा लिने अपेक्षा गरिएको थियो । तर उनी छैटौं विश्वकपका लागि फर्किएका छन् र प्रतियोगिताको सर्वकालीन सर्वाधिक गोलकर्ताको सूचीमा मिरोस्लाभ क्लोसाको बराबरीमा पुगिसकेका छन् । यसको अर्थ अब यो कुराको वास्तविक सम्भावना छ कि फुटबलका ‘गोट’ (GOAT) चाँडै यस प्रतिष्ठित सूचीको शीर्ष स्थानमा पुग्न सक्छन् ।

१. पेले (ब्राजिल)

अहिलेका लागि कम्तीमा पनि ‘द किंग’ (राजा) भनेर चिनिने मानिसबाहेक अरू को नम्बर १ हुन सक्छ र ? पेले इतिहासमा तीनवटा विजयी विश्वकप अभियानको हिस्सा हुने एक मात्र खेलाडी हुन्, र चोटका कारण १९६२ को विश्वकप जीतमा उनले सानो भूमिका मात्र खेले पनि, १९५८ र १९७० दुवैमा उनी खेलका मुख्य आकर्षण थिए ।

स्वीडेनमा जुल्स रिमेट ट्रफी उचाल्दा पेले मात्र १७ वर्षका थिए, जहाँ उनले नकआउट चरणमा धमाकेदार प्रदर्शन गर्नुअघि ‘सेलेकाओ’ (ब्राजिलको टोली) को सुरुवाती रोजाइमा आफ्नो स्थान बनाएका थिए । उनले क्वार्टर-फाइनलमा वेल्स विरुद्ध निर्णायक गोल, सेमिफाइनलमा फ्रान्सलाई ५-२ ले हराउँदा ऐतिहासिक ह्याट्रिक र आयोजक राष्ट्र विरुद्धको फाइनल जीतमा दुई गोल गरेका थिए ।

फ्रान्सेली फरवार्ड जस्ट फन्टेनले वास्तवमा १३ गोलको कीर्तिमान सहित प्रतियोगिताको ‘गोल्डेन बुट’ जितेका थिए, तर उनले पछि स्वीकार गरे, ‘जब मैले पेलेलाई देखेँ, मलाई आफ्ना जुत्ताहरू थन्क्याइदिउँ जस्तो लाग्यो ।’

बाह्र वर्षपछि मेक्सिकोमा पेलेले आफ्नो कलाको उत्कृष्ट नमुना प्रस्तुत गरे । फुटबल इतिहासकै सबैभन्दा उत्कृष्ट अन्तर्राष्ट्रिय टोलीले आफ्ना प्रभावशाली नम्बर १० को प्रतिभाका कारण सबैलाई पराजित गर्‍यो, जसले फाइनलमा इटाली विरुद्धको यादगार ४-१ को जीतमा एक गोलसहित कुल चार गोल गरे ।

‘मैले खेलअघि आफैलाई भनेको थिएँ, ‘उनी पनि अरू जस्तै हड्डी र छालाले बनेका हुन्,” इटालीका डिफेन्डर टार्सिसियो बुर्गनिचले पछि खुलासा गरे । ‘तर म गलत थिएँ ।’

(गोल डटकममा प्रकाशित सामग्रीको अनुवाद)