एजेन्सी । नास्डाक स्टक मार्केटमा शुक्रबार भएको स्पेसएक्सको प्रारम्भिक सार्वजनिक निष्काशन (आईपीओ) को पहिलो दिनको कारोबारको बारेमा आलोचनात्मक कुराहरू खोज्न लगानीकर्ताहरूलाई निकै गाह्रो भयो ।
ठूलो मात्रामा सर्वसाधारणका लागि छुट्याइएको सेयर (रिटेल एलोकेसन) र व्यापक चर्चाका बावजुद कारोबार खासै अस्थिर रहेन र बजार बन्द भएपछि पनि सकारात्मक गति जारी रह्यो ।
रकेट प्रक्षेपण, कम्प्युटिङ र उपग्रह कम्पनीले अहिलेसम्मकै ठूलो आईपीओ ल्यायो । त्यसमा ५० करोडभन्दा बढी कित्ता सेयरको कारोबार भयो र अन्तिम मूल्य १६० डलरभन्दा माथि पुग्यो । यसले पहिलो दिनमै कम्पनीको बजार पुँजीकरण २१ खर्ब डलर भन्दा बढी पुग्यो ।
सेयरको ओपनिङ मूल्य १५० डलर रह्यो र दिनको अन्त्यमा यो तोकिएको निष्काशन मूल्य १३५ डलर प्रति सेयरभन्दा झण्डै २० प्रतिशतले बढेर बन्द भयो । बजार बन्द भएपछिको आफ्टर–आवर कारोबारमा पनि यसको मूल्य बढ्न जारी रह्यो र १६६.८५ डलर पुग्यो ।
स्पेस एक्सप्लोरेसन टेक्नोलोजिज कर्पको सेयर बजार बन्द भएपछिको मूल्य १६६.८५ डलर रह्यो जुन ५.९० डलर वा ३.६७ प्रतिशतको वृद्धि हो । यसअघि बजार बन्द हुँदाको अन्तिम मूल्य १६०.९५ डलर थियो जुन २५.९५ डलर वा १९.२२ प्रतिशतले बढेको थियो ।
फ्रिडम क्यापिटल मार्केटका प्रविधि अनुसन्धान प्रमुख पल मिक्स्ले शुक्रबार कारोबारको समयमा सीएनबीसीलाई भनेअनुसार, एक हप्ताअघि मूल्य १३५ डलर हुने भनिएको थियो तर यो अर्कै दिशामा पनि जान सक्थ्यो र अहिलेको कारोबार मूल्य सम्बद्ध सबैका लागि लाभदायक स्थिति हो ।
बिहान ११ः३० बजेपछि सेयरको कारोबार सुरु भयो र दुई घण्टा नपुग्दै ३० प्रतिशतले बढेर १७६.५२ डलरको उच्च विन्दुमा पुग्यो । त्यसपछि लगानीकर्ताहरूले सुरुवाती उत्साहको फाइदा उठाउँदै सेयर बिक्री गर्न र नाफा सुरक्षित गर्न थाले ।
स्टवुड क्यापिटलका संस्थापक ड्यान अल्बर्टले शुक्रबार दिउँसो सीएनबीसीसँग कुरा गर्दै रिटेल एलोकेसनले कति हदसम्म बिक्रीकर्ताहरू पैदा गर्ला भन्ने जिज्ञासा व्यक्त गरे । उनका अनुसार, सेयरको मूल्य १७० वा १८० डलर पुगेको खण्डमा त्यो देख्न सकिन्छ र सुरुमा स्थिर कारोबार भएर पछि बिक्रीको चाप बढ्न सक्छ जुन कुराकानीकै क्रममा भइरहेको पनि हुन सक्थ्यो ।
दिउँसो सेयर मूल्य घटेर १५८ डलरको हाराहारीमा पुग्यो तर बजार बन्द हुने बेलामा केही सुधार हुँदै १६०.९५ डलरमा स्थिर भयो ।
स्पेसएक्सले ३० प्रतिशतसम्म सेयर सर्वसाधारणका लागि छुट्याएको घोषणा गरेपछि वाल स्ट्रिटमा मूल्यमा ठूलो उतारचढाव आउन सक्ने केही चिन्ता थियो । अल्बर्टका अनुसार, बजार खुलेपछि सर्वसाधारण खरिदकर्ताहरूले सेयरलाई के गर्छन् भन्ने कहिल्यै थाहा हुँदैन ।
वाल स्ट्रिटले संस्थागत लगानीकर्ताहरूलाई, विशेषगरी सेयर तुरुन्तै नबेच्नेहरूलाई सेयर दिँदा बजार औसतभन्दा बढी सर्वसाधारणको चासो भएको अवस्थाभन्दा धेरै सुरक्षित हुन्छ । हप्ताको बीचमा हाइपरलिक्विड प्लेटफर्ममा आईपीओका लागि भनिएको पर्पेचुअल फ्युचर्सको मूल्य १६२ डलरको हाराहारीमा थियो र शुक्रबारको अन्तिम मूल्य त्यसकै नजिक रह्यो ।
वाल स्ट्रिटका धेरै विश्लेषकहरूले शुक्रबार स्पेसएक्सले दीर्घकालमा आफ्नो विशाल मूल्यांकनलाई न्याय गर्न सक्छ कि सक्दैन भन्ने विषयमा चिन्ता व्यक्त गरे । टिप्पणीहरू मुख्यतया यसको पुनः प्रयोग गर्न मिल्ने स्टारशिप रकेटको सान्दर्भिकता, एआईको मुद्रीकरण र अन्त्यमा नगद प्रवाहको सिर्जनामा केन्द्रित थिए ।
एउटा वाल स्ट्रिट कम्पनी सीएफआरएले कारोबार सुरु भएको केही समयमै स्पेसएक्सलाई बिक्रीको रेटिङ दियो ।
तर, शुक्रबारको स्थिर र सकारात्मक प्रदर्शनले ती चिन्ताहरूलाई कम्तीमा अहिलेका लागि भविष्यतर्फ धकेलिदिएको छ ।
विश्लेषकहरूले शुक्रबार स्पेसएक्सलाई पहिलेका चर्चित म्याग्निफिसेन्ट सेभेनबाट विकसित भई बजारलाई परिभाषित गर्ने नयाँ श्रेणीको मेगा–क्याप स्टकको रूपमा हेर्नुपर्ने बताए ।
डीए डेभिडसनका प्रविधि अनुसन्धान प्रमुख गिल लुरियाले शुक्रबार सीएनबीसीसँग कुरा गर्दै यो अब त्यही समूहमा समावेश भइसकेको बताए । यसमा एनभिडिया, माइक्रोसफ्ट, अमेजन, गुगल र मेटा जस्ता पुराना मनपर्ने कम्पनीहरूसँगै अब स्पेसएक्स पनि थपिएको उनले थपे ।
प्रतिक्रिया