घरजग्गा कारोबारमा नयाँ रेकर्ड, पुसमै २ लाख १४ कारोबार, अनलाइन प्रणालीको कमाल

अरिष्मा मोक्तान २०७७ माघ ५ गते १८:४० मा प्रकाशित

काठमाडौं । घरजग्गा कारोबारले नयाँ रेकर्ड कायम गरेको छ । भुमि, व्यवस्थापन तथा अभिलेख विभागले सार्वजनिक गरेको तथ्याङ्कअनुसार पुस महिनामा हालसम्मकै अत्याधिक कारोबार हो ।

कोरोना महामारीले अधिकांश व्यापार व्यवसाय बन्द भएको अवस्थामा विभिन्न व्यापारी तथा व्यवसायीको लगानी घरजग्गामा थुप्रिएको घरजग्गा कारोबार गर्ने व्यवसायीहरू बताउँछन् ।

हरेक व्यवसायीको कारोबार गरेको मूल्यमा घटबढ भइरहेता पनि घरजग्गामा भने त्यस्तो नहुने व्यवसायीहरूको भनाइ छ ।

त्यसैगरी, घरजग्गा कारोबार दिन प्रतिदिन बढीरहेको र मूल्य पनि वृद्धि भइरहेको व्यवसायीहरू बताउँछन् । यसले गर्दा पुस महिनामा हालसम्मकै बढी कारोबार भई नयाँ रेकर्ड कायम गरेको छ ।

मंसिर महिनाका देशभरका मालपोत कार्यलयबाट १ लाख ६८ हजार घरजग्गाको कारोबार भएको थियो । उक्त समयमा सरकारले ५ अर्ब १४ करोड राजस्व संकलन गरेको थियो ।

तर पुस महिनामा २ लाख बढी घरजग्गाको कारोबार गरेर नयाँ रेकर्ड कायम गरेको छ । विभागका अनुसार पनि पुस महिनाको कारोबार हालसम्मकै हो ।

आर्थिक वर्ष २०७७/७८को पुस महिनामा देशभरका भूमि सुधार तथा मालपोत कार्यालयबाट २ लाख १४ हजार ४६० घरजग्गाको कारोबार भएको छ । आर्थिक वर्ष २०७६/७७ को सोही अवधिमा देशभरका मालपोत कार्यालयबाट १ लाख ५७ हजार ७ सय २७ घरजग्गाको कारोबार भएको थियो ।

गत वर्ष सामान्य अवस्था हुँदा पनि अहिलेको जस्तो कारोबार हुन सकेको थिएन । उक्त समय अवधिको तुलना गर्दा चालु आवको पुस महिनामा करिब ५६ हजार ७ सय ३३ घरजग्गा बढी कारोबार गरेको छ । जुन ७३.५४ प्रतिशतले बढी हो ।

देशभरका विभिन्न १०८ वटा भूमिसुधार तथा मालपोत कार्यलयबाट लिखित पारित, नामसारी, संशोधन, रोक्का, फुकुवा, प्रतिलिपिलगायत अन्य विभिन्न कार्य गरी उक्त कारोबार भएको विभागको तथ्याङ्कले देखाउँदछ ।

विभागअन्तर्गत १ सय २६ कार्यालयमध्ये अनलाईन प्रणाली सञ्चालन भएका १ सय ८ कार्यालयहरूको मात्रै कारोबार भएको तथ्याङ्क समावेश रहेको विभागले जनाएको छ ।

त्यसैगरी, अनलाईन प्रणाली लागू नभएका बाँकी १८ कार्यालयहरूको कारोबार यसमा समावेश गरिएको छैन । तर, यी कार्यालयहरूबाट पनि अनलाइन प्रणाली सञ्चालनमा ल्याउने प्रक्रिया भइरहेको विभागले जनाएको छ ।

देशभरका मालपोत कार्यालयबाट पुस महिनामा ७६ हजार ५ सय ३२ लिखित पारित, ५ हजार ५९ नामसारी, ५ हजार १ सय ८८ संशोधन, ६९ हजार १ सय ८१ रोक्का र ४० हजार २ सय ६५ फुकुवा गरेको विभागको तथ्याङ्कले उल्लेख गरेको छ ।

यस्तै विभागको तथ्याङ्कअनुसार ७१ वटा अपार्टमेन्टको लिखित पारित, २६ जग्गा दर्ता, १६ सय ३० दाखिला खारेज गरेको छ ।

कारोबार गर्नेमा इनरुवा अगाडि

विभागले सर्वाजनिक गरेको तथ्याङ्कअनुसार घरजग्गा कारोबारमा सँधै अगाडि इनरुवा मालपोत कार्यालय रहेको छ । चालु आवको पुस महिनामा पनि सुनसरीको इनरुवा मालपोत कार्यालयले ८ हजार ४३८ घरजग्गाको कारोबार गरेको छ ।

उक्त कार्यालयले पौषमा मात्रै ३ हजार ५९१ लिखित पारित, १८२ घरजग्गाको नामसारी, २३ सय ८६ को रोक्का र १६ सय ४४ घरजग्गाको फुकुवा गरेको छ ।

त्यस्तै, गत वर्षको सोही अवधिमा इनरुवा कार्यालयले ६ हजार ४२३ घरजग्गाको कारोबार गरेको थियो ।

त्यसैगरी, भद्रपुर झापाले ७ हजार ९ सय ८५ कारोबार गरेको मध्येमा २६ सय ९२ लिखित पारित, १ सय ९६ संशोधन, २ हजार ५३० रोक्का र १९ सय ५३ फुकुवा गरेको छ ।

साथै, अन्य मालपोत कार्यालयमा बेलाबारी–मोरङले ७ हजार ६ सय १४ घरगग्गाको कारोबार गरेको छ । अन्य जिल्लामा रहेको मालपोत कार्यालय नेपालगञ्ज-बाँके, चितवन, जनकपुधाम धनुषाले पनि उल्लेखनीय घरजग्गाको कारोबार गरेको छ ।

यस्तै उपत्यकामा अधिकतम कारोबार गरेकोमा लगनखेल मालपोत कार्यालय रहेको छ । लगनखेलले एक महिनामा ५ हजार ८ सय ९६ घरजग्गाको कारोबार गरेको छ । जसमा लगनखेलले २१ सय ७ लिखित पारित, १६० नामसारी, १६ यस ४३ रोक्का र १२ सय ९८ फुकुवा गरेको छ ।

भक्तपुरले २१ सय ६२ लिखित पारित, १४५ नामसारी, २१५ संशोधन, १६ सय १२ रोक्का र ११ सय ५४ फुकुवा गरी ५ हजार ८ सय २० घरजग्गाको कारोबार गरेको छ । अन्यमा काठमाडौंस्थित रहेको कलंकी मालपोत कार्यालयले ४ हजार ४१७, चावहिल मालपोत कार्यालयले ३२ सय ३२ घरजग्गाको कारोबार गरेको छ ।

६ अर्ब राजस्व संकलन

विभागले पुस महिनामा देशभरको मालपोत कार्यालयबाट ६ अर्ब ६५ करोड ६३ लाख ५५ हजार रुपैयाँ राजस्व संकलन गरेको छ । गत वर्ष सोही अवधिमा देशभरका मालपोत कार्यालयबाट ४ अर्ब १५ करोड ३६ लाख २५ हजारमात्रै राजस्व संकलन गरेको थियो । सो समय अवधिको तुलनामा चालु आवमा २ अर्ब ५० करोड २७ लाख ३० हजार बढी राजस्व संकलन गरेको छ ।

देशभरका मालपोत कार्यलयबाट सेवा कर, बागमति, रजिष्ट्रेशन दस्तुर, छुट, सेवा सुविधा शुल्क, पुँजीगत लाभ कर, रिकभर छुट, बिलम्ब शुल्क, नगर पूर्वाधार विकास, मुख्यमन्त्री स्वच्छता अभियान गरी ६ अर्ब रकम संकलन गरेको विभागको तथ्याङ्कले उल्लेख गरेको छ ।

जसमा सेवाकर वापत ४३ करोड ३४ लाख ४० हजार, बागमतिबाट १९ करोड ३५ लाख ७१ हजार, रजिष्ट्रेसन दस्तुरबाट ३ अर्ब ७४ करोड २३ लाख, छुटबाट ५२ करोड ८६ र पूजीँगत लाभ करबाट १ अर्ब ६७ करोड ८३ लाख १८ हजार, मुख्यमन्त्री स्वछता अभियान कोषबाट ५ करोड ७ लाख ३४ हजार राजस्व संकलन गरेको छ ।

७२ करोड लगनखेलबाट मात्रै राजस्व संकलन

पुस महिनामा सबैभन्दा बढी लगनखेल मालपोत कार्यालयले राजस्व संकलन गरेको छ । जसमा लगनखेलले मात्रै ७२ करोड ५ लाख ५२ हजार राजस्व संकलन गर्न सफल भएको छ ।

त्यसैगरी भक्तपुर मालपोत कार्यालयले ४२ करोड ३३ लाख ८८ हजार रुपयाँ राजस्व संकलन गरेको छ । त्यस्तै, उपत्यकाका अन्य कार्यालय डिल्लिबजारले ४१ करोड ८७ लाख, कलंकीले ३३ करोड ३३ लाख, चावहिलले २९ करोड ३९ लाख रुपैयाँ राजस्व संकलन गरेको छ ।

उपत्यकाबाहिर कास्की अगाडि

पुस महिनामा उपत्यका बाहिर राजस्व संकलन गर्नेमा कास्की अगाडि रहेको छ । कास्की मालपोत कार्यालयले १६ करोड ४३ लाख ८१ हजार राजस्व संकलन गरेको छ ।

त्यसैगरी, इनरुवाले १५ करोड ५१ लाख, गरुडा रौतहटले १५ करोड २७ लाख, पर्साले १३ अर्ब ६३ करोड, काभ्रपलाञ्चोकले १३ करोड ४८ लाख र बुटवल रुपन्देहीले १३ करोड ८ लाख रुपैयाँ राजस्व संकलन गरेको छ ।

अनलाइनको सहजीकरणले कारोबार वृद्धिः महानिर्देशक

हालसम्म विभागले अप्रत्याशित रुपमा कारोबार किन बढीरहेको छ भन्नेबारे कुनै अध्ययन नगरेता पनि सामान्य रुपमा यस समयलाई कारोबारको उत्तम समय मानिने भएकाले कारोबार बढेको विभागका महानिर्देशक शेषनारायण पौडेल बताउँछन् । उनका अनुसार अन्य मौसममा खेताबारीमा बालीनाली हुने भएकाले यस समयमा अधिकांश खेतबारी खाली भई छाँटकाँट गर्न सहज हुने भएकाले बढी कारोबार भएको बताए ।

त्यतिमात्रै नभई कोरोनाले गर्दा लामो समयसम्म रोकिएको घरजग्गा कार्य गर्न सबै मालपोत कार्यालयमा खुल्ला रहेकाले पौषमा बढी कारोबार देखिएको उनको अनुमान छ । त्यसैगरी, विभागले घरजग्गा कारोबार प्रक्रियाहरू रोक्का, फुकुवाजस्ता कार्यको सरलीकरणको परिपत्र रहेकोले अधिकांश रोकिएको काम पुसमा हुन सकेको उनले बताए ।

‘हाल अनलाइनबाटै रोक्का, फुकुवाजस्ता कार्य हुने भएकाले छोटो समयै धेरै कार्य हुने गर्दछ । विगतको दिनमा उक्त काम गर्नको लागि ४/५ दिन खर्चिनुपर्थ्यो,’ उनले भने, ‘अहिले अनलाइनबाटै सेवा प्रवाह भएकाले एकैदिनमा हुने भएकाले विगतको दिनमा हुन नसकेको काम पौष महिनामा भएको हो ।’

ट्वीटरमा हामीलाई फलो गर्नुहोस्

तपाईको प्रतिक्रिया

हाम्रो सिफारिस

सम्बन्धित
टिप्स