एजेन्सी । इरान र अमेरिकाले खाडी क्षेत्रमा एकअर्का विरुद्ध आक्रमण जारी राखेका छन् ।
दुवै पक्षले करिब दुई हप्ताअघि चार महिना लामो युद्ध अन्त्य गर्न हस्ताक्षर गरिएको एक अस्थिर अन्तरिम सम्झौता उल्लंघन गरेको आरोप लगाएका छन् ।
राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अमेरिकाले ‘सैन्य रूपमा यो काम पूरा गर्न सक्ने’ चेतावनी दिएको केही समयपछि, आइतबार बिहानै इरानले कुवेत र बहराइनमा रहेका अमेरिकी सैन्य अखडाहरूमा मिसाइल र ड्रोन प्रहार गरेको छ । यो आक्रमण बढ्दो तनावको शृङ्खलाको रूपमा आएको रोयटर्सले जनाएको छ ।
खाडी क्षेत्र बाहिर, इजरायलले दक्षिण लेबनानमा इरान समर्थित हिजबुल्लाह लडाकुहरूमाथि आक्रमण गरेको बताएको छ । तेहरानका अनुसार यो क्षेत्र वासिङ्टनसँगको शान्ति सम्झौताका लागि महत्त्वपूर्ण छ । अमेरिकी सेनाले यसअघि इरानमाथि पुनः आक्रमण गरेको जानकारी दिएको थियो । हर्मुजमा एक ट्याङ्करमाथि आक्रमण भएको केही घण्टापछि यो कारबाही गरिएको हो । यो जलमार्ग विश्वकै सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण ऊर्जा ढुवानी मार्ग हो, जसलाई इरानले युद्धको अधिकांश समय अवरुद्ध पारेको थियो।
शान्ति सम्झौता र अमेरिका-इरान वार्ता पछि पनि हिंसा र आरोप-प्रत्यारोप
१४-बुँदे अमेरिका-इरान अन्तरिम सम्झौताको मुख्य उद्देश्य फेब्रुअरी २८ मा सुरु भएको युद्ध रोक्नु र इरानको आणविक कार्यक्रम जस्ता गम्भीर मुद्दाहरूमा वार्ता जारी राख्दै जलमार्ग पुनः खोल्नु थियो ।
एक हप्ताअघि स्वीजरल्याण्डमा अमेरिकी उपराष्ट्रपति जेडी भान्स र इरानी सभामुख मोहम्मद बाकर कलिबाफबीच मध्यस्थता वार्ता भएको थियो । त्यसपछि वासिङ्टनले तेहरानमाथिको प्रतिबन्ध फुकुवा गरेको थियो, तर त्यसयता फेरि लडाइँ र आरोप-प्रत्यारोप तीव्र भएको छ।
ट्रम्पले सामाजिक सञ्जालमा लेखेका छन्, ‘एउटा यस्तो बिन्दु आउन सक्छ जहाँ हामी थप समझदार हुन सक्ने छैनौं र हामीले सफलतापूर्वक सुरु गरेको कामलाई सैन्य रूपमा पूर्णता दिन बाध्य हुनेछौं। यदि त्यसो भयो भने, इस्लामिक गणतन्त्र इरानको अस्तित्व रहने छैन !’
ट्रम्पको पोस्टको करिब एक घण्टापछि, कुवेती सेनाले आफ्नो हवाई प्रतिरक्षा प्रणालीले ‘शत्रुतापूर्ण’ मिसाइल र ड्रोन आक्रमणको जवाफ दिइरहेको बताएको छ । बहराइनको आन्तरिक मन्त्रालयका अनुसार त्यहाँ पनि खतराको साइरन बजाइएको थियो ।
इरानको ‘इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कर्प्स’ ले हालैका अमेरिकी आक्रमणहरूको बदला लिन कुवेत र बहराइनमा रहेका अमेरिकी सैन्य अखडाहरूलाई लक्षित गरी मिसाइल र ड्रोन अपरेशन सुरु गरेको बताएको छ ।
गार्ड्सले एक विज्ञप्ति जारी गर्दै अमेरिकी आक्रमणले युद्धविराम उल्लंघन गरेको र यसले ‘सबै कूटनीतिक प्रक्रियाहरू पूर्ण रूपमा ठप्प पार्ने’ बताएको छ । आईआरजीसीको नौसेना कमाण्डले यस क्षेत्रका अमेरिकी आधारहरूले ‘आगामी दिनहरूमा नर्कको अनुभव गर्ने’ चेतावनी दिएको छ ।
अमेरिकी अधिकारीहरूले आक्रमणको पुष्टि गर्दै हालसम्म कुनै अमेरिकी हताहती वा ठूलो क्षतिको विवरण नआएको बताएका छन्।
हर्मुज र लेबनानको स्थिति
अमेरिकी सेन्ट्रल कमान्डले शनिबार इरानी ड्रोनद्वारा पानामाको झण्डा बोकेको ट्याङ्करमा आक्रमण भएपछि नयाँ स्ट्राइकहरू गरेको जनाएको छ । सेन्ट्रल कमान्डले भनेको छ, ‘इरानलाई युद्धविराम सम्झौताको सम्मान गर्ने मौका दिइएको थियो तर उसले त्यसो गरेन।’
शनिबारको ट्याङ्कर आक्रमणपछि तेलको मूल्यमा फेरि हलचल आएको छ । इरानले यस जलमार्गमा आफ्नो प्रभुत्व कायम गर्न खोजिरहेको छ, जहाँबाट युद्धअघि विश्वको २० प्रतिशत तेल र एलएनजी आपूर्ति हुन्थ्यो ।
अर्कोतर्फ लेबनानमा, इजरायलले आइतबार हिजबुल्लाह लडाकुहरूलाई मारेको र रकेट लन्चरहरू नष्ट गरेको दाबी गरेको छ।
इरानले अमेरिकामाथि लेबनानमा युद्धविराम कायम राख्ने आफ्नो प्रतिबद्धता उल्लंघन गरेको आरोप लगाएको छ । इजरायल यस सम्झौताको हिस्सा नभए पनि अमेरिकाले बारम्बार युद्धविरामको प्रयास गर्दै आएको छ, तर ती प्रयासहरू खासै प्रभावकारी देखिएका छैनन्।
इजरायलले कब्जा गरेको लेबनानी क्षेत्रबाट हट्न अस्वीकार गरेको छ भने हिजबुल्लाहले इजरायली सेना नहटेसम्म हतियार नत्याग्ने बताएको छ ।
प्रतिक्रिया