इजरायलका प्रधानमन्त्री नेतन्याहूलाई अपशब्द प्रयोग गरेको ट्रम्पले गरे पुष्टि

एजेन्सी । अमेरिकाका राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले लेबननमा भइरहेको लडाइँलाई लिएर इजरायलका प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतन्याहूसँग भएको गालीगलौजपूर्ण टेलिफोन संवादमा उनलाई ‘पागल’ भनेको स्वीकार गरेका छन् । त्यही समयमा अमेरिकाले इरानसँगको शत्रुता अन्त्य गर्न वार्ताको प्रयास गरिरहेको थियो ।

बुधबार प्रसारित एक अन्तर्वार्तामा ट्रम्पलाई एक्सिओसको एक रिपोर्टलाई उद्धृत गर्दै उनले लामो समयदेखि इजरायलमा शासन चलाइरहेका नेतन्याहूलाई ‘अत्यन्तै पागल’ भनेको र उनलाई गुन नमान्ने (कृतघ्न) भनी आरोप लगाएको बारे प्रश्न गरिएको थियो ।

‘हो, मैले भनेको हुँ,’ ट्रम्पले पोड फोर्स वन पोडकास्टमा भने, ‘मैले आफूलाई रिस उठेको त भन्दिनँ । तर, उनी लगातार लेबननसँग लडाइँ गरिरहेको कुराले म अलि चिन्तित र विचलित थिएँ ।’

ट्रम्पले आफू र नेतन्याहूबीचको सम्बन्ध धेरै राम्रो रहेको कुरा पनि थपे ।

एक अज्ञात अमेरिकी अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै एक्सिओसले प्रकाशित गरेको रिपोर्टअनुसार, ट्रम्पले सोमबारको फोन कलमा नेतन्याहूलाई भनेका थिए, ‘तिमी साँच्चै पागल हौ । म नभएको भए तिमी अहिले जेलमा हुने थियौ । मैले तिम्रो ज्यान बचाइरहेको छु । अहिले सबैले तिमीलाई घृणा गर्छन् । यसै कारणले गर्दा अहिले सबैले इजरायललाई घृणा गरिरहेका छन् ।’

ट्रम्पले अन्तर्वार्तामा भने, ‘एक बिन्दुमा पुगेपछि मैले भनें, बिबी, हामीले यो रोक्नुपर्छ । हामीले यसलाई रोक्नैपर्छ ।’

एक्सिओसको रिपोर्टबारे सोधिएको प्रश्नमा नेतन्याहूले कुराकानीको विस्तृत विवरण दिन अस्वीकार गरे तर ट्रम्पसँगको आफ्नो सम्बन्धमा कुनै परिवर्तन नआएको बताए ।

‘हाम्रा साझा लक्ष्यहरू छन् । कहिलेकाहीँ एउटा असल परिवारमा जस्तै हामीबीच पनि केही रणनीतिक असहमतिहरू हुन्छन्,’ उनले बुधबार सीएनबीसीसँगको अन्तर्वार्तामा भने ।

‘उनी ह्वाइट हाउसमा इजरायलले पाएको अहिलेसम्मकै सबैभन्दा असल मित्र हुन् र उनले मेरो सम्मान गर्छन् । म उनको सम्मान गर्छु । हामी सधैं हाम्रा मतभेदहरू सुल्झाउने बाटो फेला पार्छौं ।’

इरानले ट्रम्प र नेतन्याहूले युद्ध अन्त्य गर्न अमेरिकासँग तबसम्म कुनै सम्झौता नगर्ने बताएको छ, जबसम्म युद्धविरामले लेबननलाई पनि समेट्दैन । इजरायलले तेहरानको समर्थनमा सीमापार आक्रमण गर्ने इरान समर्थित हिजबुल्लाह लडाकुहरूको पिछा गर्दै मार्चमा लेबननमाथि आक्रमण गरेको थियो ।

सोमबार घोषणा गरिएको अमेरिकी मध्यस्थताको सम्झौतापछि इजरायल बेरुतको हिजबुल्लाह नियन्त्रित दक्षिणी उपनगरहरूमा आक्रमण गर्नबाट पछि हटेको र इरान समर्थित समूहले सीमापार आक्रमण रोक्न सहमत भए पनि शत्रुता भने जारी छ ।

बुधबार दक्षिणी लेबननमा इजरायली ड्रोन आक्रमणमा कम्तीमा ६ जनाको मृत्यु भएको र बेरुतको दक्षिणमा एउटा कारलाई निशाना बनाइएको लेबननी सुरक्षा स्रोतहरूले बताएका छन् । इजरायलले सम्भवतः हिजबुल्लाहले प्रहार गरेको एउटा शत्रुतापूर्ण विमानलाई बीचैमा रोकेको बताएको छ ।

नेतन्याहूले आफूलाई झुक्याएर इरानमाथि आक्रमण गर्न लगाएको हो कि भन्ने प्रश्नमा ट्रम्प आक्रोशित भए र आफ्ना आलोचकहरूलाई शत्रुको संज्ञा दिए ।

‘मैले भन्न खोजेको, यो सुरु गर्ने मै हुँ,’ ट्रम्पले भने, ‘हामीले उनीहरूलाई आणविक हतियार राख्न दिन सक्दैनौं, त्यसैले मैले यो सुरु गरेको हुँ ।’

‘अहिले यो इजरायलसँग सम्बन्धित छ किनकि सम्भवतः उनीहरू नै पहिलो निशाना बन्ने थिए । त्यहाँ इजरायलको अस्तित्व नै रहने थिएन । म तिमीलाई भन्छु, म नभएको भए अहिले इजरायल नै रहने थिएन ।’

आफूले सन् २०१५ मा राष्ट्रपति बाराक ओबामा र अन्य विश्व नेताहरूले इरानसँग गरेको सम्झौता रद्द नगरेको भए इजरायल अहिलेको भन्दा धेरै खराब अवस्थामा हुने ट्रम्पको दाबी छ । उक्त सम्झौताअनुसार तेहरानले प्रतिबन्धहरू हटाउने बदलामा आफ्नो आणविक कार्यक्रम सीमित गर्न सहमत भएको थियो ।

सन् २०१८ मा आफ्नो पहिलो कार्यकालका दौरान ट्रम्पले उक्त सम्झौताबाट हात झिकेपछि इरानले हतियार बनाउन सकिने स्तरको उच्च संवर्धित युरेनियमको भण्डार जम्मा गरेको छ । त्यसलाई अहिले ट्रम्पले त्याग्न माग गरिरहेका छन् ।

ट्रम्पका आलोचकहरूका अनुसार, इरान अहिले आणविक हतियार बनाउन अझ नजिक पुगेको छ र ट्रम्पका लागि यसभन्दा राम्रो सम्झौता गर्न कठिन हुनेछ ।

ट्रम्पले विगतमा पनि इजरायलको बारेमा अपशब्दहरू प्रयोग गरेका छन् जसमा उनले गत वर्ष सार्वजनिक रूपमै इजरायल र इरानलाई उनीहरूले के गरिरहेका छन् भन्ने उनीहरूलाई नै थाहा छैन भन्दै गाली गरेका थिए ।