आईपीओ जारी गर्ने तयारीमा इलोन मस्कको स्पेसएक्स, ५५ करोड ५६ लाख कित्ता सेयर बिक्री गर्ने

एजेन्सी । इलोन मस्कको कम्पनी स्पेसएक्सले बुधबार धितोपत्र तथा विनिमय आयोग (एसईसी) मा दर्ता गरेको कागजातअनुसार, आफ्नो प्रारम्भिक सार्वजनिक निष्कासन (आईपीओ) को आधिकारिक बजारीकरण अगाडि प्रतिसेयर १३५ डलरको निश्चित मूल्य तोकेको छ ।

स्पेसएक्सले ५५ करोड ५६ लाख कित्ता सेयर बिक्री गर्ने योजना बनाएको छ । त्यसबाट ७५ अर्ब डलर पुँजी संकलन हुनेछ ।

निष्कासन प्रबन्धकहरूसँग आईपीओ मूल्यमा थप ८ करोड ३३ लाख ३० हजार कित्ता सेयर खरिद गर्ने विकल्प छ जसको मूल्य ११.२ अर्ब डलर हुनेछ । निष्कासनपछि मस्कसँग ८२ प्रतिशतभन्दा बढी भोटिङ नियन्त्रण रहने उक्त कागजातमा उल्लेख छ ।
यस निष्कासनको मुख्य बैंकर गोल्डम्यान स्याक्स रहेको छ भने मोर्गन स्ट्यान्ली, बैंक अफ अमेरिका, सिटीग्रुप र जेपी मोर्गन चेस अन्य सहभागी बैंकहरू हुन् ।

सामान्यतया प्रक्रियाको यस चरणमा नयाँ निष्कासनकर्ताहरूले मूल्यको एउटा दायरा प्रस्ताव गर्छन् जसले कम्पनी र उसका सल्लाहकारहरूलाई विभिन्न स्तरमा मागको अवस्था बुझ्न मद्दत गर्छ । यसपटक भने स्पेसएक्सले रोडशो सुरु गर्नुअघि गरिएका विभिन्न पूर्व–छलफलहरूपछि एउटा छुट्टै र विशेष शैली अपनाएको छ ।

प्रतिसेयर १३५ डलरको मूल्य कायम हुँदा स्पेसएक्सको मूल्यांकन १७.७ खर्ब डलर हुनेछ । त्यसमा इकोस्टार स्पेक्ट्रम र कर्सर कारोबारहरू सम्पन्न भएको मानिनेछ । यस मूल्यांकनले स्पेसएक्सलाई बजार पुँजीकरणका आधारमा अमेरिकाको सातौं ठूलो कम्पनी बनाउनेछ र यसलाई टेस्ला भन्दा माथि राख्नेछ । टेस्लाको मूल्य करिब १६ खर्ब डलर छ ।

मस्कको कम्पनीले जुन १२ मा नास्डक स्टक एक्सचेन्जमा सूचीकृत हुने योजना बनाएको छ ।

बुधबारको अद्यावधिक गरिएको कागजातमा स्पेसएक्सले यसको एक्सएआई एकाइले अप्रिलमा २६ करोड ९० लाख डलर बराबरको टेस्ला मेगाप्याकहरू खरिद गरेको पनि उल्लेख गरेको छ । टेस्लाले यसअघि नै गत वर्ष एक्सएआईलाई ४३ करोड डलर बराबरको विशाल ब्याकअप ब्याट्रीहरू बिक्री गरेको खुलासा गरेको थियो ।

मस्कले फेब्रुअरीमा स्पेसएक्स र एक्सएआईलाई गाभेका थिए जसको एकीकृत मूल्यांकन १२.५ खर्ब डलर तोकिएको थियो ।

मस्कका कम्पनीहरूबीच धेरै वित्तीय संलग्नताहरू छन् जसमा टेस्लासँग स्पेसएक्सको १ करोड ८९ लाख ९० हजार कित्ता सेयर स्वामित्व समावेश छ । त्यसको मूल्य आईपीओ मूल्यअनुसार २.५६ अर्ब डलर हुन्छ ।

‘हामीले ऐतिहासिक रूपमा टेस्लासँग व्यावसायिक, इजाजतपत्र र सहयोग सम्झौताहरूमार्फत सहकार्य गर्दै आएका छौं,’ कागजातमा भनिएको छ ।

मेटाले विज्ञापनबाहेक अन्य क्षेत्रमा विस्तार गर्ने पछिल्लो प्रयासस्वरूप व्यवसायहरूलाई एआई एजेन्टहरू बिक्री गर्ने कोसिस गरिरहेको छ ।

स्रोतका अनुसार, स्पेसएक्सले १७.५ खर्ब डलरको मूल्यांकनमा आईपीओ रोडशोका लागि १३५ डलरको निश्चित मूल्य तोकेको छ ।

ओपनएआईका सीईओ साम अल्टम्यानले वाशिङटन डीसीमा सांसदहरू र ट्रम्पका अधिकारीहरूसँग भेटघाट गर्नेछन् ।

मे महिनामा चीनको आन्तरिक बजारमा सुधार आएसँगै चीनमा निर्मित टेस्लाका विद्युतीय सवारीको बिक्री करिब ४० प्रतिशतले बढेको छ ।

एसपीसीएक्स संकेत चिह्न अन्तर्गत सार्वजनिक हुन लागेको स्पेसएक्स अहिलेसम्मकै ठूलो आईपीओ हुने देखिएको छ । यो हालसम्मको अमेरिकाको सबैभन्दा ठूलो आईपीओ अलिबाबा भन्दा तीन गुणा बढी आकारको हुनेछ ।

एआई कम्पनीहरू एन्थ्रोपिक र ओपनएआई पनि सार्वजनिक निष्कासनमा जाने होडबाजीमा रहेकै बेला स्पेसएक्सको यो निकै प्रतीक्षित सुरुवात हुन लागेको हो ।

एन्थ्रोपिकले सोमबार धितोपत्र तथा विनिमय आयोगमा गोप्य रूपमा आफ्नो आईपीओ विवरणपत्र दर्ता गर्दै आफ्नो मुख्य प्रतिस्पर्धीलाई पछाडि पारेको छ । ओपनएआईले पनि आउँदा हप्ताहरूमा आफ्नो गोप्य आईपीओ विवरणपत्र दर्ता गर्ने तयारी गरिरहेको सीएनबीसीले यसअघि नै रिपोर्ट गरेको थियो ।

स्पेसएक्सले गत महिनाको अन्त्यतिर एसईसीमा आफ्नो विवरणपत्र दर्ता गरेको थियो । त्यसले अर्बौंको घाटा र मस्कको विशाल स्वामित्व सार्वजनिक गरेको थियो । कम्पनीले सोमबार पेस गरेको संशोधित कागजातअनुसार, स्पेसएक्सले आफ्नो आईपीओको ५ प्रतिशतसम्म सेयर निश्चित कर्मचारी र व्यक्तिहरूका लागि प्रत्यक्ष सेयर कार्यक्रममार्फत खरिद गर्न आरक्षित गर्ने योजना बनाएको छ ।

स्पेसएक्स सार्वजनिक बजारमा प्रवेश गर्न लाग्दा मस्कको अन्तिम लक्ष्य यस कम्पनीलाई टेस्लासँग गाभ्नु रहेको चर्चा चुलिएको छ ।

मस्कले आफ्ना सहकर्मीहरूसँग यी कम्पनीहरूलाई एक बनाउने सम्भावनाबारे छलफल गरेका छन् र टेस्लाका एक वर्तमान कर्मचारीले सीएनबीसीलाई बताएअनुसार आन्तरिक रूपमा यस विषयमा खुला छलफल हुने गरेको छ । टेस्ला र स्पेसएक्सले वर्षौंदेखि स्रोत–साधनहरू र कर्मचारीहरू पनि साझा गर्दै आएका छन् ।