युरोपले आफ्नो सुरक्षा आफैं गर्नुपर्ने अमेरिकी रक्षामन्त्रीको भनाइ


एजेन्सी । अमेरिकाका रक्षामन्त्री पिट हेगसेथले बिहीबार युरोपका अमेरिकी सहयोगी राष्ट्रहरूले आफ्नै महादेशको रक्षाका लागि नेतृत्व लिनुपर्ने र नेटोलाई वास्तविक कट्टर सैन्य गठबन्धनमा परिणत गर्न मद्दत गर्नुपर्ने बताएका छन् ।

नेटोका रक्षामन्त्रीहरूको बैठकमा हेगसेथले कुनै पनि खतरालाई रोक्न सक्षम ३२ सदस्यीय यस संगठनलाई नेटो ३.० का रूपमा पुनःसंरचना गर्न आह्वान गरे । उनको यो भनाइ अमेरिकाले आफ्ना सहयोगी राष्ट्रहरूमाथि आक्रमण भएमा केही युद्धपोत र विमानहरू उपलब्ध नगराउने बताएको केही हप्तापछि आएको हो । युरोपेली सहयोगी र क्यानडाले यो सैन्य रिक्तता कसरी पूर्ति गर्ने भन्नेबारे छलफल गरिरहेका छन् ।

हेगसेथका अनुसार, नेटो ३.० शीतयुद्धपछिको यस्तो मान्यता हो जसमा नेटोलाई वास्तविक सैन्य क्षमता भएको कट्टर सैन्य गठबन्धनमा फर्काउन आवश्यक छ । त्यसले युरोपमै खतरा रोक्न र युरोपको परम्परागत रक्षाको नेतृत्व लिन सक्नुपर्छ ।

त्यसैको एक हिस्साका रूपमा अमेरिकाले सन् २०२७ मा आफ्नै रक्षाका लागि १५ खर्ब डलर लगानी गर्ने उनले सञ्चारकर्मीहरूलाई बताए । अमेरिकाले स्वतन्त्रताको शस्त्रागार निर्माण गरिरहेको सन्देश त्यसले विश्वलाई दिनेछ ।

हेगसेथले यो शस्त्रागारले सबैभन्दा पहिले अमेरिका र अमेरिकी स्वार्थको रक्षा गर्ने तर यसले नेटो र सहयोगीहरूको शक्तिलाई पनि टेवा पुर्याउने बताए । उनले आफ्ना सहयोगी राष्ट्रहरूलाई आफ्नै महादेशको रक्षाका लागि दृढतापूर्वक उभिन र केही गर्न इच्छुक हुनुपर्ने कुरा स्पष्ट रूपमा बताउने उल्लेख गरे ।

अमेरिकाले जुन ३ मा संकटको समयमा विमानवाहक जहाज, सहयोगी जहाजहरू, इन्धन भर्ने विमानहरू र दर्जनौं लडाकु विमानहरू जस्ता सैन्य सम्पत्तिहरू उपलब्ध नगराउने संकेत गरेपछि नेटोका अमेरिकी सर्वोच्च कमाण्डर युरोपको रक्षाका लागि वैकल्पिक योजनाहरूमा काम गरिरहेका छन् ।

ट्रम्प प्रशासनले एकैसाथ दुईवटा द्वन्द्वका लागि योजना बनाउन आवश्यक रहेको र इन्डो–प्यासिफिक क्षेत्रमा चीनसँग द्वन्द्व सुरु भएमा थप सैन्य स्रोतहरू आफ्नो हातमा राख्न चाहेकोमा जोड दिइरहेको छ ।

नेटोको सामूहिक सुरक्षा ग्यारेन्टी अर्थात् यसको संस्थापक सन्धिको धारा ५ अन्तर्गत ३२ सहयोगी राष्ट्रहरूले उनीहरूमध्ये कुनै एकमाथिको आक्रमणलाई सबैमाथिको आक्रमण मानिने वाचा गरेका छन् ।

यस सन्धिले सैन्य सहयोग उपलब्ध गराउनैपर्ने बाध्यता भने सिर्जना गर्दैन यद्यपि धेरैले त्यसो गर्न सक्ने सम्भावना रहन्छ । वास्तवमा कुनै पनि सहयोगी राष्ट्रले धारा ५ सक्रिय पारेमा अमेरिकाले गर्ने सहयोगको दायरालाई कटौती गरिरहेको छ ।

नेटोमा अहिलेसम्मकै सबैभन्दा ठूलो सशस्त्र फौज अमेरिकाकै छ । तर, अमेरिकाले युरोपमा रहेका आफ्ना आणविक हतियारहरू फिर्ता लिने कुनै मनसाय राखेको छैन किनकि ती हतियारहरू नेटोको प्रतिरोध क्षमताका लागि मुख्य आधार हुन् ।