आफू जिउँदै रहेको प्रमाण दिन क्याफे गए नेतन्याहू, पाँच औंला देखाए (भिडियो)

एजेन्सी । इजरायलका प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतन्याहूको मृत्युको झूटो खबर फैलिएपछि सत्यतथ्य उजागर गर्नका लागि आइतबार क्याफे पुगेका छन् ।

उनले क्यामराको अगाडि कफी अर्डर गरेर र पाँचसम्म गनेर आफू जीवित भएको प्रमाणित गरेका छन् ।

नेतन्याहूले आइतबार जेरुसेलम हिल्सको सताफ क्याफेबाट एउटा भिडियो पोस्ट गरे । उनी कर्मचारी र ग्राहकहरूको बीचमा देखिन्छन्, हिब्रू भाषा बोल्छन्, कफी अर्डर गर्छन् र जानाजानी क्यामेराको अगाडि दुवै हात फैलाउँछन् ।

दुवै हातमा पाँच–पाँचवटा औंलाहरू छन् । उनी मुस्कुराउँछन् ।

‘उनीहरूले मलाई के भन्छन् ? हेर्नुहोस् ।’

त्यसपछि ‘म एउटा कफीको लागि मरिहत्ते गरिरहेको छु (मलाई कफीको तलतल लागेको छ) ।’ हिब्रू भाषाको त्यो द्विअर्थी शब्दले प्रभाव पार्छ । लाखौं भ्युज पुगेको भिडियोमा देखिएको स्थानलाई नेतन्याहूको कार्यालयले पुष्टि गरेको छ । भिडियो वास्तविक हो ।

मार्च १३ मा नेतन्याहूको एउटा प्रेस सम्मेलनको स्क्रिनसट इरान–समर्थित टेलिग्राम च्यानलहरू र एक्स खाताहरूमा भाइरल भयो । उनको हातको छेउको एउटा छायाले क्षणभरका लागि छैटौं औंला भएको भ्रम पैदा गरेको थियो ।

केही घण्टाभित्रै नेतन्याहू मरिसकेको हल्ला फैलियो । उनको साटो एआईद्वारा निर्मित डीपफेक राखिएको छ र छैटौं औंला नै यसको प्रमाण भएको दाबी गरियो । त्यस भिडियोको लाखौं भ्युज पुगे ।

इरानी सरकारी सञ्चारमाध्यमले पनि यस षड्यन्त्र सिद्धान्तलाई दोहोर्याए । आईआरजीसीको सूचना संयन्त्रले यसलाई युद्धले दुवै पक्षको नेतृत्व समाप्त पारेको भ्रम सिर्जना गर्न बढावा दियो । उनीहरूको सर्वोच्च नेता अदृश्य छन् र इजरायलका प्रधानमन्त्री कृत्रिम हुन् भन्ने भाष्य फैलियो ।

स्नोप्स, लिड स्टोरिज र पोलिटिफ्याक्टले २४ घण्टाभित्रै यस दाबीलाई खण्डन गरे । भिडियोको ०ः३५ सेकेन्डको एउटा सिंगल फ्रेममा त्यो छायाँ देखिन्छ । भिडियोको बाँकी भागमा सामान्य पाँच औंला भएको हात देखिन्छ ।

यो त्रुटि प्रकाशको कोणसँग मिल्दोजुल्दो छ, जेनेरेटिभ एआईसँग होइन । खण्डन गर्ने खबर हजारौंसम्म पुग्यो । हल्ला भने लाखौंसम्म पुग्यो ।

क्याफेको भिडियो कुनै प्रेस विज्ञप्ति होइन । यो एक विशिष्ट सूचना युद्ध आक्रमणका विरुद्ध प्रयोग गरिएको हतियार प्रणाली हो । नेतन्याहूले कुनै खण्डन जारी गरेनन् । उनी एउटा सर्वसाधारणको स्थानमा गए, एउटा सामान्य पेय अर्डर गरे र एउटा यस्तो कार्य गरे जुन अहिलेको कुनै पनि एआई जेनेरेटरले फोरेन्सिक विश्लेषणलाई विश्वास दिलाउन सक्ने गरी विश्वसनीय रूपमा नक्कल गर्न सक्दैन ।

प्रमाणित भौतिक वातावरणमा प्राकृतिक, पूर्व–निर्धारित नभएको मानवीय अन्तर्क्रिया जहाँ प्रकाश, छायाँ, वरपरको आवाज र कफीको कप समातेको पाँच औंला भएको हात सबै भौतिक विज्ञान जस्तो स्वाभाविक देखिन्छन्, पिक्सेल जस्तो होइन ।

सन् २०२६ को डिपफेक पत्ता लगाउने संयन्त्रमा मल्टि–मोडल फोरेन्सिक एआई, शारीरिक संकेत विश्लेषण, क्रिप्टोग्राफिक स्रोत र व्यवहारगत बायोमेट्रिक्स समावेश छन् । पछिल्ला जेनेरेटरहरूमा यी उपकरणहरूले ९० प्रतिशत शुद्धता हासिल गर्छन् ।
यहाँ तीमध्ये कुनै पनि आवश्यक परेनन् । यस भिडियोले पुरानै तरिकाले षड्यन्त्रलाई हरायो । एक वास्तविक ठाउँमा एक वास्तविक मानवले यस्तो काम गर्यो जुन डीपफेकले विश्वासिलो रूपमा गर्न सक्दैन ।

अब यसको तुलना हेर्नुहोस् । नेतन्याहू क्याफेमा बसेर पाँचसम्म गन्छन् । मोज्तबा खामेनेई मार्च ८ मा सर्वोच्च नेता नियुक्त भएदेखि एउटै पनि भिडियोमा देखा परेका छैनन् । उनको पहिलो भनाइ टेलिभिजन एंकरले पढेर सुनाएका थिए ।

न स्वर, न भिडियो । सीबीएस रिपोर्ट अनुसार, अमेरिकी गुप्तचर निकायले उनलाई धेरै बौद्धिक नभएको र अयोग्य मान्छ । उनको खुट्टा भाँचिएको छ । आँखामा चोट लागेको छ । उनी सम्भवतः अस्पतालमा छन् ।

एक नेता क्याफेमा हिँडेर गएर आफू जीवित भएको प्रमाणित गर्छन् । अर्का नेता उपलब्ध कुनै पनि माध्यमबाट आफू सक्रिय रहेको प्रमाणित गर्न सक्दैनन् ।

यी दुई देशहरू बीचको सूचना युद्ध उनीहरूको एआई प्रणालीको जटिलताले नभई डिजिटल युगमा नेतृत्वको सबैभन्दा सरल मापदण्डले निर्धारण भइरहेको छ । के तपाईं आफ्नो अनुहार देखाउन सक्नुहुन्छ ?

इरानको आईआरजीसीले दुवै नेताहरू अनुपस्थित रहेको संकेत दिनका लागि ६ औंलाको षड्यन्त्रलाई बढावा दिन स्रोतहरू खर्च गर्यो । नेतन्याहूले कफी अर्डर गरेर यसलाई समाप्त गरिदिए ।

यो असमानता प्राविधिक होइन । यो अस्तित्वसँग जोडिएको छ ।

जो नेता सार्वजनिक रूपमा देखा पर्न सक्छन्, उनी देखा पर्छन् । जो सक्दैनन्, उनी पर्दैनन् ।

र टेलिग्रामको जतिसुकै प्रचार, डीपफेकको जतिसुकै आरोप र सरकारी सञ्चारमाध्यमको जतिसुकै समर्थनले पनि त्यो एउटा कुरा निर्माण गर्न सक्दैन जुन क्याफेको भिडियोले प्रमाणित गर्यो र लिखित बयानले सकेन । त्यो हो, उपस्थिति ।