अमेरिकाविरुद्ध लड्नका लागि चीनको अभूतपूर्व र अदृश्य सैन्य तयारी

एजेन्सी । अहिले विश्वको ध्यान मध्यपूर्वको तनाव र ऊर्जा संकटमा केन्द्रित छ ।

तर, यही समयमा पर्दापछाडि सबैभन्दा ठूलो र महत्त्वपूर्ण सैन्य सुदृढीकरण भइरहेको छ जसका बारेमा विश्व मञ्चमा पर्याप्त चर्चा हुन सकेको छैन ।

प्रसिद्ध भूराजनीतिक विश्लेषक आदिल ब्रारका अनुसार, चीनले आफूलाई यस्तो युद्धका लागि तयार पारिरहेको छ जुन उसले कहिल्यै हार्न चाहँदैन ।

चीनको सैन्य निर्माणको तथ्यांक निकै डरलाग्दो र चकित पार्ने खालको छ । ब्रारका अनुसार, चीनले अहिले विश्वका बाँकी सबै देशहरूले सामूहिक रूपमा बनाउने भन्दा पनि तीव्र गतिमा नयाँ युद्धपोतहरू निर्माण गरिरहेको छ । समुद्रमा आफ्नो वर्चस्व कायम गर्न चीनले अपनाएको यो गति आधुनिक इतिहासमै अभूतपूर्व मानिएको छ ।

सैन्य शक्तिको अर्को महत्त्वपूर्ण पक्ष ड्रोन प्रविधिमा पनि चीनले विश्वलाई उछिनेको छ । हाल चीनको ड्रोन उत्पादन क्षमता उत्तर एटलान्टिक सन्धि संगठन (नेटो) का सबै सदस्य राष्ट्रहरूको संयुक्त उत्पादन क्षमता भन्दा पनि बढी छ ।

यो शक्ति प्रदर्शनका लागि गरिएको तयारी मात्र नभएर चीनको गहिरो औद्योगिक र संरचनात्मक रणनीतिको परिणाम हो । विश्लेषकहरूका अनुसार, पश्चिमा शक्तिहरूले यसको बराबरी गर्न सकेनन् भने यो परिवर्तन अपरिवर्तनीय हुनेछ ।

अहिले देखिएको यो असन्तुलन एकै दिनमा भएको होइन । विगत तीन दशकको इतिहास हेर्ने हो भने पश्चिमा मुलुक र चीनको रणनीतिमा आकाश–जमिनको फरक देखिन्छ ।

ब्रारका अनुसार, विगत ३० वर्षमा अमेरिका र उसका सहयोगी राष्ट्रहरूले आफ्नो रक्षा बजेटमा व्यापक कटौती गरे र उत्पादनका कार्यहरू आउटसोर्सिङ मार्फत बाहिरी देशमा पठाए ।

त्यही समयमा चीनले भने निरन्तर आफ्नो सैन्य पूर्वाधार, औद्योगिक मशिनरी र रक्षा प्रविधि निर्माणमा लगानी गर्यो ।

पश्चिमाहरूले आफ्नो औद्योगिक क्षमता घटाउँदै जाँदा चीनले भने आफूलाई विश्वको सैन्य कारखानाका रूपमा स्थापित गर्यो । आज देखिएको परिणाम त्यही ३० वर्षको लगानीको प्रतिफल हो ।

एसियामा शक्ति सन्तुलन अब परिवर्तन हुने क्रममा मात्र नभई पहिले नै परिवर्तन भइसकेको छ । ब्रार भन्छन्, ‘एसियामा शक्तिको केन्द्र पहिले नै सरिसकेको छ । हामी त अहिले मात्र त्यो वास्तविकतालाई बुझ्ने प्रयास गर्दैछौं ।’

चीनले भोलि नै युद्ध हुन्छ भन्ने अपेक्षाका साथ यो तयारी गरिरहेको छैन । बरु, उसले आफूलाई भविष्यमा हुने जुनसुकै द्वन्द्वमा पनि पराजित नहुने गरी बलियो बनाइरहेको छ ।

पश्चिमा जगतले अहिले आएर मात्र यो कठोर वास्तविकतालाई महसुस गर्न थालेको छ तर चीनको यो विशाल औद्योगिक सैन्य क्षमतासँग प्रतिस्पर्धा गर्न अब निकै ढिलो भइसकेको हुन सक्ने संकेतहरू देखिएका छन् ।

यस विकासक्रमले विश्वलाई एउटा नयाँ र चुनौतीपूर्ण सुरक्षा वातावरणमा धकेलिदिएको छ जहाँ औद्योगिक क्षमता नै सैन्य विजयको मुख्य आधार बनेको छ ।