इरान युद्ध : आणविक हतियार प्रहारको तयारी त भइरहेको छैन ?

एजेन्सी । इजरायली वायुसेनाले तेहरानमा १०० भन्दा बढी बमहरू खसाएको छ । यस आक्रमणमा कुद्स फोर्सको कमान्ड पोस्ट, आईआरजीसीको हवाई रक्षा र स्थल सेनाको मुख्यालय, एउटा क्रुज मिसाइल निर्माण केन्द्र र धेरै ब्यालिस्टिक मिसाइल तथा वारहेड अनुसन्धान केन्द्रहरूलाई निशाना बनाइएको छ ।

यो घटना त्यतिबेला भयो जब अमेरिकाका राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले विश्वलाई बमवर्षा भइरहेको देशसँग फलदायी कुराकानी गरिरहेको बताउँदै थिए ।

इरानका अनुमानित ४७० ब्यालिस्टिक मिसाइल लोन्चरहरूमध्ये ३३० वटा (७० प्रतिशत) ध्वस्त पारिएका छन् । यसले गर्दा मिसाइल प्रहार गर्ने क्षमता दैनिक ९० बाट घटेर करिब १० मा झरेको छ ।

लगत्तै नेतान्याहुले इजरायलले केही दिन अघि मात्रै थप दुई आणविक वैज्ञानिकहरूलाई सिध्याएको पुष्टि गरे र थपे, ‘हाम्रो हात अझै अगाडि बढेको छ ।’ उनले हत्या र निमन्त्रणालाई एउटै वाक्यमा प्रयोग गरे ।

इरानको परराष्ट्र मन्त्रालयले पछिल्लो १२ घण्टामा चौथोपटक अमेरिकासँगको सबै सम्पर्कलाई अस्वीकार गरेको छ । तर, यसै साता इस्लामाबादमा प्रत्यक्ष वार्ता हुन सक्ने भनी रोयटर्सले रिपोर्ट गरेको छ । त्यसमा उपराष्ट्रपति जेडी भ्यान्स, विशेषदूत स्टिभ विट्कफ र ट्रम्पका ज्वाइँ ज्यारेड कुश्नरले इरानी संसद्का सभामुख गालिबाफलाई भेट्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

तिनै गालिबाफले केही घण्टाअघि मात्रै अमेरिकी ट्रेजरी बोन्ड होल्डरहरूको मुख्यालयमा आक्रमण गर्ने धम्की दिएका थिए । इरानले वार्तालाई अस्वीकार गरिरहेको छ भने पाकिस्तानले सम्मेलन कक्ष तयार पारिरहेको छ ।

इरानले आफ्नो द्वन्द्व वृद्धिको लेखाजोखा सार्वजनिक गरेको छ– ‘तपाईंले हाम्रा अस्पतालहरूमा आक्रमण गर्नुभयो तर हामीले त्यसो गरेनौं । तपाईंले हाम्रा आपतकालीन केन्द्रहरूमा आक्रमण गर्नुभयो तर हामीले त्यसो गरेनौं । तपाईंले हाम्रा विद्यालयहरूमा आक्रमण गर्नुभयो तर हामीले त्यसो गरेनौं । तर, तपाईंले बिजुलीमा आक्रमण गर्नुभयो भने हामी पनि बिजुलीमै आक्रमण गर्नेछौं ।’

यो धम्की होइन, हिसाबकिताब हो । प्रत्येक सहेको आक्रमणलाई उनीहरूले नैतिक पुँजीको रूपमा जम्मा गरिरहेका छन् जुन एउटा यस्तो कदमका लागि हो जसले सबै कुरा बदलिदिनेछ ।

ट्रम्पले हर्मुज जलयोजक ‘म र आयातोल्लाहद्वारा संयुक्त रूपमा नियन्त्रण गरिनेछ, शायद’ भने । त्यसपछि उनले थपे, ‘अहिलेसम्म कसैले उनको (आयातोल्लाह) खबर सुनेको छैन, उनी जीवित छन् कि छैनन् हामीलाई थाहा छैन ।’

सीबीएसले उक्त जलयोजकमा कम्तीमा एक दर्जन इरानी जलसैनिक बमहरू रहेको पुष्टि गरेको छ । महाम ३ नामका यी चुम्बकीय–ध्वनि बमहरू सम्पर्क बिना नै सक्रिय हुन्छन् । जलयोजक बन्द मात्र भएको नभई त्यहाँ बारुदी सुरुङ बिछ्याइएको छ ।

अन्तर्राष्ट्रिय ऊर्जा निकाय (आईईए) ले यसलाई सन् १९७० को दशकपछिको सबैभन्दा खराब ऊर्जा संकट घोषणा गरेको छ । नौ देशहरूमा ४० वटा ऊर्जा सम्पत्तिहरू क्षतिग्रस्त भएका छन् । दैनिक १ करोड १० लाख ब्यारल तेलको उत्पादन बन्द भएको छ ।

मल, हिलियम, सल्फर र पेट्रोकेमिकलको आपूर्ति रोकिएको छ । हर्मुज जलयोजकको ढुवानी सन् २०२६ को बाँकी अवधिसम्मका लागि पूर्ण रूपमा ठप्प भएको छ ।

युक्रेनले रुसको सबैभन्दा ठूलो बाल्टिक तेल टर्मिनल प्रिमोरस्कमा आक्रमण गरेको छ । इन्धनका ट्यांकहरू जलिरहेका छन् । प्रिमोरस्क र उस्त–लुगा दुवैको काम रोकिएको छ । तेलको अतिरिक्त भण्डारण शून्य बनेको छ ।

ट्रम्पले ४५ करोड युरोपेलीहरूलाई अल्टिमेटम दिँदै भने, ‘बिहीबार मार्च २६ सम्ममा मेरो ७५० अर्ब डलरको व्यापार सम्झौता अनुमोदन गर्नुहोस् अन्यथा अमेरिकी एलएनजी ग्यास गुमाउनुहोस् ।’ कतार बन्द छ । रुससँग युरोपको सम्बन्ध विच्छेद भएको छ । नर्वेको क्षमता सकिएको छ ।

ट्रम्पले शनिबार डर पैदा गर्न तेलको मूल्य बढाए र सोमबार राहत दिन त्यसलाई घटाए । अब बिहीबार हिसाब चुक्ता गर्ने दिन हो ।

रुसले भियतनामको पहिलो आणविक ऊर्जा केन्द्र निर्माण गर्ने सम्झौतामा हस्ताक्षर गर्यो । रुसी कम्पनी रोजाटोमले एकातर्फ इरानको बुसहरबाट आफ्ना मानिसहरू निकालिरहेको छ भने अर्कोतर्फ भियतनामको निन्ह थुआनमा प्रविधि बेचिरहेको छ । रोग र उपचार दुवै एउटै ठेगानाबाट पठाइँदैछ ।

रोजाटोमले बुसेहर आणविक केन्द्रबाट कर्मचारीहरूको निकासीका धेरै चरणहरूको तयारी गरिरहेको छ । त्यहाँ केवल अति आवश्यक टोली मात्र छोडिनेछ । मस्कोमा कसैले यो गणना गरिसकेको छ कि यस युद्धको अर्को चरणमा त्यस्ता लक्ष्यहरूमा आक्रमण हुनेछ जुन अँध्यारोमा चम्किन्छन् (अर्थात् आणविक विनाश) ।

दशवटा घटना । तीन महादेश । दुई युद्ध । एक रात । जलयोजक अझै बन्द छ र अब त्यहाँ बम बिछ्याइएको छ । ४० वटा ऊर्जा केन्द्रहरू अझै ध्वस्त छन् । मलको आपूर्ति अझै रोकिएको छ । खेतीपातीको समय घर्किंदैछ । मिसाइल लोन्चरहरूको खोजी अझै जारी छ । आणविक वैज्ञानिकहरू अझै मारिँदैछन् । र पाँच दिनको समय शनिबारतर्फ छिटो–छिटो बढिरहेको छ ।