इरान युद्धका कारण सुस्तायो चीनको ईकमर्स निर्यात

एजेन्सी । विमान इन्धनको बढ्दो मूल्य र इरान युद्धका कारण पश्चिमका न्यून आय भएका उपभोक्ताहरूको कमजोर मागले टेमु, शिइन र अलि एक्सप्रेस जस्ता ठूला अनलाइन प्लेटफर्महरूको नाफामा जोखिम उत्पन्न गरेपछि चीनको ई–कमर्स निर्यात संयन्त्र धर्मराउन थालेको छ ।

चिनियाँ कारखानाहरूबाट विश्वभरका ग्राहकहरूलाई ५ डलरका लुगाहरू विमानमार्फत पठाउने व्यापारिक मोडलहरू गत वर्ष अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले भन्सार शुल्क लागू गरेपछि र कम मूल्यका पार्सलहरूमा दिइने भन्सार छुट खारेज गरेपछि पहिले नै दबाबमा थिए ।

पश्चिम एसियाको द्वन्द्वका कारण आकाशिएको ढुवानी खर्चले समस्या थपिरहेको तथ्यांक र उद्योग सम्बद्ध व्यक्तिहरू बताउँछन् जसमा डीएचएल एक्सप्रेस जस्ता ढुवानीकर्ताहरूले भारी इन्धन अधिभार (फ्युल सरचार्ज) लगाएका छन् ।

लक्जेम्बर्गमा रहेको कन्सल्टेन्सी ‘ट्रेड एन्ड ट्रान्सपोर्ट ग्रुप’ ले चिनियाँ भन्सार तथ्यांकको विश्लेषण गरे अनुसार, विगत ६ वर्षमा निकै बढेको चीनको सस्तो ई–कमर्स निर्यात अप्रिलमा १०.९ प्रतिशतले घटेर ९.८१ अर्ब डलरमा खुम्चिएको छ । त्यो एक वर्षअघिको तुलनामा लगातार पाँचौं महिनाको गिरावट हो ।

टेमुमा महिलाका लुगाहरू बेच्ने शेन्जेनस्थित बिक्रेता डायना कियाओले प्रति पहिरन ढुवानी खर्च औसतमा १ डलरले बढेका कारण उनले आफ्नो बिक्री मूल्य २ डलरले बढाएकी छन् ।

‘अन्तिम भार अन्ततः उपभोक्ताले नै बेहोर्नुपर्छ,’ कियाओले भनिन् । उनले आफ्नो नाफा जोगाउन मूल्यवृद्धि आवश्यक भएको र बिक्रीमा केही गिरावट आए पनि हालसम्म ढुवानी व्यवस्था परिवर्तन गर्नुपर्ने आवश्यकता नदेखेको बताइन् ।

निर्यात मूल्यमा आएको गिरावटले लागतको चाप मात्र नभई ठूला र सस्तो सामान बेच्ने सपिङ प्लेटफर्महरूको तीव्र वृद्धिको युग समाप्त हुन लागेको संकेत गरेको विश्लेषक र उद्योग विज्ञहरू बताउँछन् ।

ट्रेड एन्ड ट्रान्सपोर्ट ग्रुपका प्रबन्ध निर्देशक फ्रेडरिक हर्स्टका अनुसार, उनीहरूले अब चीनबाट सबै सामान सिधै विमानमार्फत पठाउनुको सट्टा स्थानीय स्तरमै वितरण गर्न ठूलो परिमाणमा सामानहरू गोदामहरूमा ओसारपसार गरिरहेका हुन सक्छन् ।

‘उत्पादनको मूल्यको तुलनामा हवाई ढुवानी खर्चलाई हेर्दा यो तर्कसंगत देखिन्छ,’ उनले भने, ‘तपाईंले ३००–४०० ग्रामको कुनै लुगा किन्दै हुनुहुन्छ भने तपाईं यस्तो अवस्थामा पुग्नुभएको छ जहाँ लागतको ६० प्रतिशत हिस्सा हवाई ढुवानीले ओगटेको छ ।’
शिइनले युरोपमा आफ्नो गोदाम क्षमता विस्तार गरिरहेको छ र गत महिना बेलायतको बर्मिंघम नजिकै क्यानोकमा आफ्नो तेस्रो गोदाम खोलेको छ ।

अलि एक्सप्रेसको मालिक अलिबाबाका प्रवक्ताले रोयटर्सलाई बताएअनुसार, विश्वव्यापी यातायात खर्चमा आएको उतारचढावका बावजुद कम्पनी ‘उपभोक्ताका लागि सस्तो मूल्य कायम राख्न र बिक्रेता तथा उपभोक्ताहरूका लागि स्थिर वातावरण प्रदान गर्न’ केन्द्रित छ ।

शिइन र टेमुले हवाई ढुवानी खर्चले उनीहरूको व्यवसायमा पारेको प्रभावबारे सोधिएका प्रश्नहरूको जवाफ दिएनन् ।

निश्चित रूपमा निर्यात अझै पनि दुई वर्ष अघिको तुलनामा धेरै उच्च छ र सन् २०२५ को सुरुवात अमेरिकी भन्सार शुल्क लाग्नुअगावै ठूलो मात्रामा सामान थुपार्ने (फ्रन्टलोडिङ) कार्यले चिनिएको थियो ।

तर, विगत केही वर्षको जस्तो वृद्धिमा फर्किन गाह्रो हुनेछ किनभने शिइन र टेमुले पहिले नै उल्लेख्य बजार हिस्सा ओगटिसकेका छन् र पेट्रोलको बढ्दो मूल्यले अमेरिका र युरोपमा घरायसी बजेटलाई असर गरिरहेको छ । युरोपेली संघले पनि जुलाई १ देखि कम मूल्यका ई–कमर्स पार्सलहरूमा ३ युरो शुल्क लगाउने तयारी गरेको छ ।

हवाई ढुवानी लागतको प्रभाव त छ नै तर प्लेटफर्महरू पनि सुस्त वृद्धिको चरणमा छन् र मुद्रास्फीतिका कारण विदेशमा खपत घटिरहेको छ, मिडियासँग बोल्न आधिकारिक अनुमति नभएका कारण नाम नखुलाउन चाहने चीनस्थित एक फ्रेट फर्वार्डिङ कार्यकारीले बताए ।

विमान इन्धनको मूल्यका कारण हवाई ढुवानी दर उच्च रहने सम्भावना छ र इरान द्वन्द्व अन्त्य भए पनि यसलाई घट्न समय लाग्ने फ्रेट प्लेटफर्म फ्रेटोसका अनुसन्धान प्रमुख यहुदा लेभिनले बताए ।

‘लागत धेरै उच्च रह्यो वा अझ बढ्यो भने कम्पनीहरूले यातायातका अन्य माध्यमहरू रोज्न सक्छन् वा आफ्ना केही ढुवानीहरू रोक्न सक्छन्,’ हेलम्यान वर्ल्डवाइड लजिस्टिकका एयरफ्रेट प्रमुख अपरेटिङ अफिसर मार्टिन हाबिस्रेइटिंगरले भने ।